liberaal, oud- of vrije liberalen
functie(s) in de periode 1869-1902: lid Tweede Kamer, lid Eerste Kamer
Personalia
voornamen (roepnaam)
Jan Willem Hendrik
titulatuur en naam
Jhr.Mr. J.W.H. Rutgers van Rozenburg Jan Willem Hendrik
geboorteplaats en -datum
Amsterdam, 10 augustus 1830
overlijdensplaats en -datum
Amsterdam, 31 oktober 1902
levensbeschouwing
Waals Hervormd
Partij/stroming
stroming(en)
- (oud-)liberaal
- Kappeyniaan, van 1879 tot 1884
- anti-Takkiaan, 1894
Hoofdfuncties/beroepen
- advocaat te Amsterdam, van 1854 tot 1864
- kantonrechter-plaatsvervanger, tweede kanton van Amsterdam, van 1 augustus 1858 tot 1 mei 1878
- consulent handelshuis in Nederlands-Indië, van 1864 tot 1865
- secretaris Amsterdamsche Kanaalmaatschappij, van 1865 tot 1867
- directeur Amsterdamsche Kanaalmaatschappij, van 1867 tot juni 1869
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 21 september 1869 tot 19 september 1875 (voor het kiesdistrict Haarlemmermeer)
- lid Provinciale Staten van Noord-Holland, van 4 juli 1877 tot januari 1898 (voor het kiesdistrict Amsterdam)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 17 september 1877 tot 19 september 1881 (voor het kiesdistrict Amsterdam)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 november 1881 tot 11 oktober 1884 (voor het kiesdistrict Amsterdam)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 17 november 1884 tot 18 mei 1886 (voor het kiesdistrict Amsterdam)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 14 juli 1886 tot 17 augustus 1887 (voor het kiesdistrict Amsterdam)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 1 mei 1888 tot 20 maart 1894 (voor het kiesdistrict Amsterdam)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 16 mei 1894 tot 21 september 1897 (voor het kiesdistrict Amsterdam)
- lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 5 januari 1898 tot 17 september 1902 (voor Noord-Holland)
Nevenfuncties
- hoofdingeland Haarlemmermeerpolder, van 1861 tot 1863
- heemraad Haarlemmermeerpolder, van 1863 tot 1902
- voorzitter bestuur "De Molendrechter, Bullewijkpolder, Oosteindepolder, Verenigde Westzaner, Nauernasche en Zaandamsche polders", van 1877 tot 1892
- lid bestuur Lutkemeerpolder, van 1880 tot 1902
- voorzitter bestuur NZRM (Noord- en Zuidhollandsche Reddingsmaatschappij), van 12 december 1884 tot september 1902
- voorzitter hoofdbestuur Fonds ter aanmoediging en ondersteuning van den gewapenden dienst in de Nederlanden
- lid commissie van advies over de sterkte van de Stelling van Amsterdam, vanaf maart 1893
afgeleide functies, presidia etc.
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van augustus 1875 tot september 1875
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk IV (Justitie) 1883 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1883 tot februari 1884
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van mei 1885 tot september 1885
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk IX (Waterstaat, Handel en Nijverheid) 1886 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1886 tot november 1886
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van mei 1888 tot september 1888
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk IX (Waterstaat, Handel en Nijverheid) 1889 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk VI (Marine) 1891 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk VIIb (Financiën) 1892 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van november 1892 tot februari 1893
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van april 1893 tot juli 1893
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor hoofdstuk VIII (Oorlog) (Tweede Kamer der Staten-Generaal) (voor 1894 en 1895)
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van februari 1894 tot mei 1894
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1894 tot november 1894
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1895 tot november 1895
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor de hoofdstukken I, II etc. en de Wet op de Middelen 1896 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van november 1896 tot mei 1897
- lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van april 1899 tot juli 1899
- lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van december 1900 tot april 1901
- voorzitter Commissie voor de Verzoekschriften (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van 18 september 1901 tot september 1902
- lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van april 1902 tot september 1902
Opleiding
academische studie
- rechten, Atheneum Illustre te Amsterdam
- Romeins en hedendaags recht (gepromoveerd op dissertatie), Hogeschool te Leiden, van 15 februari 1850 tot 14 juni 1854
Activiteiten
als parlementariër
- Sprak in de Tweede Kamer onder meer over waterstaatsaangelegenheden, kiesrecht, militaire zaken, belastingen en Amsterdamse aangelegenheden
- Bracht in 1883 een initiatiefwet tot stand inzake vereenvoudiging van de aanleg van het kanaal Amsterdam-Merwede
- Sprak in de Eerste Kamer vooral over waterstaat en militaire aangelegenheden
opvallend stemgedrag
- Stemde in 1872 tegen artikel 1 van de ontwerp-Wet op de inkomstenbelasting van minister Blussé. Het wetsvoorstel werd na de verwerping van het artikel ingetrokken.
- Stemde in december 1873 tegen de begroting van Marine. De verwerping daarvan leidde tot het aftreden van minister Brocx.
- Stemde in 1887 bij de grondwetsherziening vóór een (verworpen) amendement-Van Houten/De Ruiter Zijlker om in de Grondwet op te nemen dat de regeling van het kiesrecht aan de gewone wetgever zou worden overgelaten
- Behoorde in 1891 tot de veertien leden die vóór een (verworpen) voorstel-Van der Feltz stemden om de behandeling van de ontwerp-Krijgswet voort te zetten en daarmee door te gaan tot de verkiezingen
- Stemde in 1901 tegen de ontwerp-Woningwet
Wetenswaardigheden
algemeen
- Werd bij de periodieke verkiezingen van 1881 niet meer kandidaatgesteld door de liberale kiesverenigingen "De Grondwet" en "Burgerpligt" en verloor zijn zetel. Hij zou niet met genoeg waardigheid als Kamerlid zijn opgetreden en tevens de Amsterdamse belangen onvoldoende hebben behartigd.
uit de privésfeer
- Zijn broer David was gedeputeerde van Noord-Holland
verkiezingen
- Versloeg in 1869 in het nieuw ingestelde district Haarlemmermeer J.J.W. van den Biesen (r.k.)
- Versloeg in 1871 onder anderen jhr. I.L. Cremer van den Berch van Heemstede (a.r.)
- Werd in 1875 verslagen door de antirevolutionair F.J.J. baron van Heemstra (in november vond een nieuwe verkiezing plaats nadat Van Heemstra niet was toegelaten).
- Werd bij de periodieke verkiezingen in 1877 samen met Stieltjes en Holtzman in de eerste stemmingsronde gekozen
- Kreeg bij de periodieke verkiezingen in 1881 slechts negen procent van de stemmen
- Versloeg in oktober 1881 bij een tussentijdse verkiezing in het district Amsterdam jhr. K.A. Godin de Beaufort (a.r.)
- Werd in 1883, 1884 en 1886 in de eerste stemmingsronde gekozen, waarbij hij steeds de meeste stemmen kreeg
- Was in 1887 geen Tweede Kamerkandidaat
- Werd in 1888 en 1891 in de eerste stemmingsronde gekozen, met resp. 55 en 54 procent van de stemmen
- Werd in 1894 in het district Amsterdam na herstemming gekozen door in de tweede stemronde de Takkianen W.K.M. Vrolik, I.A. Levy en M.W.F. Treub te verslaan
- Werd in 1897 bij een tussentijdse verkiezing van een Eerste Kamerlid in Provinciale Staten van Noord-Holland met 33 van de 64 stemmen gekozen
woonplaats(en)/adres(sen)
- Nederlands-Indië, van 1864 tot 1865
- Amsterdam
ridderorden
Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
- F. Netscher, "In en om de Tweede Kamer. Parlementaire portretten en schetsen" (1889)
- Mr. Antonio, "Jhr. Mr. Rutgers van Rozenburg", Parlementaire Portretten, Nieuwe Reeks LXXIX, De Telegraaf, 8 februari 1902
- Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel V, 625
- H. van Felius en H.J. Metselaars, "Noordhollandse Statenleden 1840-1919"
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Amsterdam, 4 juni 1868 (echtgenote overleden 9 juli 1878)
echtgeno(o)t(e)/partner
H. Tinholt, Hilletje
kinderen
kinderloos (zoon en dochter dood geboren)
vader
Jhr.Mr. D. Rutgers van Rozenburg, David
geboorteplaats en/of -datum
Amsterdam, 20 april 1794
beroep vader
rechter (president van de Arrondissementsrechtbank te Amsterdam)
moeder
A.E.W. Koenen, Anna Elisabeth Wilhelmina
geboorteplaats en/of -datum
Amsterdam, 28 oktober 1791
familierelaties
