J. (Joop) van Santen

J. van Santen
bron: Fotoarchief Eerste Kamer

Communistisch Eerste Kamerlid en Amsterdams raadslid in de eerste naoorlogse jaren. Werd in 1931 lid van de Communistische Partij en was tijdens de Bezetting actief in het verzet. Huisvestte (Joodse) onderduikers. In de Eerste Kamer een veelzijdig lid, dat ondanks de heersende anticommunistische stemming, het respect van zijn medeleden wist te verwerven. Brak in 1955 na een conflict met Paul de Groot met de CPN en kon daarna met moeite een nieuw bestaan opbouwen. Trad later toe tot de PvdA en promoveerde op latere leeftijd in Amsterdam in de filosofie. Een man waarop niemand kwaad kon worden.

CPN
functie(s) in de periode 1946-1952: lid Eerste Kamer, fractievoorzitter EK

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Opleiding
  6. Activiteiten
  7. Wetenswaardigheden
  8. Publicaties van/over
  9. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Joseph (Joop)

titulatuur en naam

J. van Santen Joseph (Joop)

opmerkingen over de naam en/of titel

Dr. J. van Santen (sinds zijn promotie in 1968)

geboorteplaats en -datum

Rotterdam, 7 maart 1908

overlijdensplaats en -datum

Zandvoort, 22 april 1992

levensbeschouwing

  • Rooms-Katholiek (gedoopt)
  • geen godsdienst

Partij/stroming

partij(en)

  • CPN (Communistische Partij van Nederland), van 1931 tot 1955
  • PvdA (Partij van de Arbeid)

Hoofdfuncties/beroepen

  • werkzaam bij de HAL (Holland-Amerika Lijn)
  • bezoldigd partijbestuurder CPN, van 1946 tot 1955
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 23 juli 1946 tot 15 juli 1952
  • lid gemeenteraad van Amsterdam, van 3 september 1946 tot 6 september 1949
  • fractievoorzitter CPN Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 24 februari 1948 tot 15 juli 1952
  • ambteloos, vanaf 1955
  • directeur firma "A. de Swaan Bonnist", groothandel in jute zakken te Amsterdam, omstreeks 1959
  • eigenaar filmverhuurkantoor te Amsterdam, omstreeks 1960
  • docent Centrale Interfaculteit, Universiteit van Amsterdam, omstreeks 1975

Partijpolitieke functies

overzicht

  • lid dagelijks bestuur CPN, van 1946 tot 1952
  • cursusleider in de PvdA afdeling Zandvoort

Opleiding

voortgezet onderwijs

  • h.b.s.-a

hoger beroepsonderwijs

  • M.O.-staathuishoudkunde en statistiek

academische studie

  • economie (doctoraal), Universiteit van Amsterdam (omstreeks 1958)

promotie

  • economische wetenschappen, Universiteit van Amsterdam, 14 juni 1968

Activiteiten

als parlementariër

  • Sprak in de Eerste Kamer over uiteenlopende zaken, waaronder onderwijs, financiën, verkeer, buitenlandse zaken, binnenlandse zaken en economische Zaken
  • Interpelleerde op 28 december 1950 minister Van den Brink over de huurprijzen van kamers en van gedeelten van huizen

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Op 13 maart 1952 ontnam de Eerste Kamervoorzitter hem het woord bij de behandeling van de begrotingen van Oorlog en Marine toen hij wilde spreken over gedragingen van minister Staf in 1941
  • Kwam in de eerste helft van de jaren vijftig in conflict met Paul de Groot over diens voorspelling dat de westerse markteconomie op instorten stond

uit de privésfeer

  • Was actief in het verzet
  • Tijdens de bezetting waren in zijn huis tien onderduikers gehuisvest, onder wie de ouders van de latere hoogleraar Abraham de Swaan.
  • Zijn echtgenote was huisarts

verkiezingen

  • Werd in 1946 en 1948 gekozen door Groep III: Noord-Holland en Friesland

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Amsterdam, Herengracht 28, omstreeks 1943 (nog in 1952)
  • Amsterdam, Marnixstraat (tehuis voor alleenstaande mannen)
  • Amsterdam, Paulus Potterstraat (pension)
  • Amsterdam, Keizersgracht (inwonend bij de familie De Swaan)

Publicaties van/over

lijst van publicaties

  • "De marxistische accumulatietheorie" (dissertatie, 1968)
  • "Welvaart en welzijn" (1970)
  • "Weimar 1933. Demokratie tussen fascisme en kommunisme" (1983)
  • "Arbeid, plicht en vrijheid" (1985)
  • "Geld. Teken van geestelijke vrijheid" (1991)

literatuur/documentatie

Annemarie Goedmakers, "In memoriam Joop van Santen", in: Socialisme en Democratie" (1992, 6)

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Amsterdam, 28 november 1942 (huwelijk ontbonden in 1955)

echtgeno(o)t(e)/partner

J.H. Moes, Johanna Hermine

kinderen

1 dochter en 1 zoon

vader

W.J.A. van Santen, Wilhelmus Johannes Abraham

geboorteplaats en/of -datum

Rotterdam, 7 augustus 1881

beroep vader

kapper

moeder

J. Molitor, Jeanne

geboorteplaats en/of -datum

Brussel, 21 juli 1884