SDAP
functie(s) in de periode 1913-1941: lid Tweede Kamer
Personalia
voornamen (roepnaam)
Jan (Jan)
titulatuur en naam
J. ter Laan Jan (Jan)
geboorteplaats en -datum
Slochteren, 12 december 1872
overlijdensplaats en -datum
Rotterdam, 9 augustus 1956
levensbeschouwing
Hervormd (opgevoed)
Partij/stroming
partij(en)
- SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij), tot 9 februari 1946
- PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf 9 februari 1946
Hoofdfuncties/beroepen
- werkzaam op het landbouwbedrijf van zijn ouders, van 1884 tot 1887
- werkzaam in het landbouwbedrijf, van 1887 tot 1893
- belastingambtenaar (commies) te Echt/Stevensweert, van 1895 tot 1 november 1898
- belastingambtenaar (commies) te Putten, van 1 november 1898 tot 1 mei 1899
- belastingambtenaar (commies) te Doetinchem, van 1 mei 1899 tot 1 november 1899
- belastingambtenaar (commies) te Groenlo, van 1 november 1899 tot 1 mei 1903
- belastingambtenaar (commies) te Nijmegen, van 1 mei 1903 tot 1906
- werkzaam bij de scheepvaartdienst te Rotterdam, van 1906 tot september 1913
- lid gemeenteraad van Rotterdam, van 2 september 1913 tot 5 september 1939 (in 1913 gekozen in district V)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 16 september 1913 tot 19 november 1929 (1913-1918 voor het kiesdistrict Rotterdam V)
- lid Provinciale Staten van Zuid-Holland, van 4 juli 1916 tot 4 juli 1939 (1916-1919 voor het kiesdistrict Rotterdam V)
- wethouder (van volkshuisvesting en personeelszaken) van Rotterdam, van 14 november 1929 tot 1 september 1931
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 13 oktober 1931 tot 15 september 1941
Partijpolitieke functies
overzicht
- lid bestuur SDAP afdeling Nijmegen, van 1903 tot 1906
- secretaris SDAP afdeling Rotterdam V, vanaf 1907
- fractievoorzitter SDAP Provinciale Staten van Zuid-Holland, van juli 1919 tot juli 1939
- fractievoorzitter SDAP gemeenteraad van Rotterdam, van september 1919 tot september 1929
lijsttrekkerschappen
- lijstaanvoerder SDAP Tweede Kamerverkiezingen 1918 (kieskringen Rotterdam en Dordrecht)
- lijstaanvoerder SDAP Tweede Kamerverkiezingen 1922 (kieskringen Rotterdam en Dordrecht)
- lijstaanvoerder SDAP Tweede Kamerverkiezingen 1925 (kieskringen Rotterdam en Dordrecht)
- lijstaanvoerder SDAP Tweede Kamerverkiezingen 1929 (kieskringen Rotterdam en Dordrecht)
- lijstaanvoerder SDAP Tweede Kamerverkiezingen 1933 (kieskringen Rotterdam en Dordrecht)
- lijstaanvoerder SDAP Tweede Kamerverkiezingen 1937 (kieskringen Rotterdam en Dordrecht)
Nevenfuncties
- voorzitter vereniging van commiezen bij 's-Rijks belastingen, van 1912 tot 1918
- redacteur "De belastingambtenaar", van 1912 tot 1918
- lid Staatscommissie inzake de rechtstoestand van de ambtenaar (Staatscommissie-Dresselhuys), van 21 mei 1917 tot april 1919
- vicevoorzitter CNAB (Centrale Nederlandsche Ambtenarenbond), van 1919 tot 1929
afgeleide functies, presidia etc.
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk VI (Financiën) 1922 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- lid vaste commissie voor de Belastingen (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk VIIb (Financiën) 1936 (Tweede Kamer der Staten-Generaal)
- voorzitter begrotingscommissie voor hoofdstuk VIIb (Financiën) (Tweede Kamer der Staten-Generaal) (voor 1938 en 1939)
Opleiding
onderwijs buiten schoolverband
privéles van zijn broer Klaas, vanaf 1893
hoger beroepsonderwijs
- opleiding voor de belastingdienst
Activiteiten
als parlementariër
- Hield zich in de Tweede Kamer vooral bezig met financiële zaken (belastingen) en ambtenarenzaken
- Interpelleerde in 1924 minister Heemskerk over de stand van zaken in de Centrale Commissie voor Georganiseerd Overleg ten aanzien van de salarisregeling en arbeidsvoorwaarden van de ambtenaren
- Interpelleerde in 1925 minister Colijn over de door de regering gevolgde salarispolitiek en het verstrekken van een nooduitkering aan het Rijkspersoneel
opvallend stemgedrag
- Stemde in 1921 als enige van zijn fractie vóór art. 7 van de ontwerp-Wet op de grondbelasting. De verwerping van dit artikel was voor minister De Vries reden schorsing van de behandeling te vragen.
- Behoorde in 1926 tot de tien SDAP'ers die tegen het wetsvoorstel tot goedkeuring van het Verdrag met België stemden
Wetenswaardigheden
algemeen
- Zijn wethouderschap was geen succes en hij 'ruilde' daarom na twee jaar het wethouderschap voor het Tweede Kamerlidmaatschap met Brautigam
anekdotes en citaten
- Werd samen met zijn broer Kornelis, die eveneens Tweede Kamerlid was, wel aangeduid als de 'firma Ter Laan'
verkiezingen
- Versloeg in 1913 in het district Rotterdam V na herstemming A. de Jong (arp). In de eerste ronde was het zittende lid D. Fock (ul) de derde kandidaat.
- Versloeg in 1917 L.L.H. de Visser (sdp)
pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
"de burgemeester van de rechter Maasoever"
woonplaats(en)/adres(sen)
- Slochteren
- Arnhem, van 1893 tot 1895
- Stevensweert, van 1895 tot 1899
- Putten, vanaf 1899
- Doetinchem
- Groenlo
- Nijmegen, tot 1906
- Rotterdam, Oranjeboomstraat 200, vanaf 1906 (nog 1923)
- Rotterdam, Lange Geer 111, omstreeks 1928
- Rotterdam, Boergoenschevliet 172, omstreeks 1938
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
- W.H. Vliegen, "Die onze kracht ontwaken deed", deel II, 554
- H. Peer, "Laan, Jan ter", in: Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland, deel IV, 119
- Persoonlijkheden in het Koninkrijk der Nederlanden in woord en beeld (1938)
- Onze Afgevaardigden, 1913
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Arnhem, 12 juni 1901
echtgeno(o)t(e)/partner
H. te Niet, Hendrika
kinderen
4 dochters
vader
R. ter Laan, Remko
geboorteplaats en/of -datum
Slochteren, 10 december 1842
beroep vader
dagloner en landbouwer
moeder
M. Buurman, Metje
geboorteplaats en/of -datum
Westerbroek (gem. Hoogezand), 29 augustus 1846
beroep grootvader (vaderskant)
landbouwer
beroep grootvader (moederskant)
landbouwer
familierelaties