SDAP
functie(s) in de periode 1933-1943: lid Tweede Kamer
Personalia
voornamen (roepnaam)
Theodorus Johannes (Theo)
titulatuur en naam
Th.J. Thijssen Theodorus Johannes (Theo)
opmerkingen over de naam en/of titel
Zijn roepnaam was ook wel "Do"
geboorteplaats en -datum
Amsterdam, 16 juni 1879
overlijdensplaats en -datum
Amsterdam, 23 december 1943
levensbeschouwing
Hervormd (opgevoed)
Partij/stroming
partij(en)
SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij), 1909
Hoofdfuncties/beroepen
- assistent-onderwijzer openbare lagere school no. 30, Van Oldenbarneveldtstraat te Amsterdam, van mei 1898 tot 1898
- onderwijzer openbare lagere school no. 62, Mauritskade te Amsterdam, van december 1898 tot maart 1898
- onderwijzer openbare lagere school letter W., Hortusplantsoen te Amsterdam, van 1899 tot 1905
- onderwijzer openbare lagere school no. 104, Boerhaavestraat te Amsterdam, van 27 augustus 1902 tot 1921
- bezoldigd lid hoofdbestuur BNO (Bond van Nederlandsche Onderwijzers), van november 1921 tot 1933
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 9 mei 1933 tot 23 december 1943
- lid gemeenteraad van Amsterdam, van 3 september 1935 tot 1 maart 1941
gevangenschap/internering
geïnterneerd, van 25 februari 1941 tot september 1941 (na februaristaking)
officiersrangen
- korporaal, van 1899 tot 1915
- sergeant, vanaf 1915
Partijpolitieke functies
overzicht
- lid Onderwijscommissie SDAP, van 25 maart 1916 tot 1918
- lid Onderwijscommissie SDAP, van 19 januari 1924 tot 1925
- lid partijcommissie SDAP, van maart 1930 tot 1931 (inzake de bijzondere scholen)
Nevenfuncties
- hoofdredacteur Baknieuws, van mei 1897 tot november 1897
- lid Commissie ter Beoordeeling van de Kinderlectuur, Nederlandsch Onderwijzers Genootschap, vanaf 1901
- redacteur tijdschrift voor practische pedagogiek "De Nieuwe School", van 1905 tot 1917 (medeoprichter, samen met collega P.J. Bol)
- voorzitter Leesclub Oost, vanaf april 1912
- lid Centraal Komitee voor Jeugdorganisatie, vanaf januari 1914
- redacteur "Het Jonge Volk", van 1914 tot 1915
- voorzitter Mobilisatieklub Uithoorn e.o., vanaf 11 november 1914
- redacteur BNO-blad "De Bode", van november 1915 tot 1940 (onbezoldigd)
- vicevoorzitter Amsterdamsche Coöperatieve Onderwijzers-Bouwvereeniging (ACOB), vanaf 1916
- redacteur BNO-oudersblad "School en Huis", vanaf 1921
- lid Commissie Nieuwe Onderwijsdenkbeelden, afdeling Amsterdam BNO, van 1 oktober 1924 tot 1928
- lid bestuur Instituut voor Arbeidersontwikkeling (IVAO), vanaf 1924
- secretaris BNO (Bond van Nederlandsche Onderwijzers), van 1930 tot 1933
- lid bestuur Stichting 'De Neutrale Volksschool', vanaf 1931 (namens BNO)
- onbezoldigd lid hoofdbestuur BNO (Bond van Nederlandsche Onderwijzers), van 1933 tot december 1939
- lid Staatscommissie inzake concentratie van scholen voor bijzonder lager onderwijs, van 4 februari 1936 tot 16 december 1936
- examinator, diverse kweekscholen, tot juni 1943
afgeleide functies, presidia etc.
lid commissie voor onderwijs (gemeenteraad van Amsterdam)
Opleiding
primair onderwijs
- openbare lagere school letter G (Prinsengracht 239, Amsterdam), van mei 1886 tot februari 1890
- openbare lagere school letter A (Ramstraat, Amsterdam), van februari 1890 tot 1892
- Amsterdamse Leerschool (Nieuwe Kersktraat), van 1892 tot april 1894
hoger beroepsonderwijs
- Rijkskweekschool voor onderwijzers te Haarlem, van 1 mei 1894 tot 28 april 1898
Activiteiten
als parlementariër
- In de Tweede Kamer hield hij zich met name bezig met onderwijsaangelegenheden
- Hield op 20 juni 1933 zijn maidenspeech tijdens het debat over een wetsvoorstel van minister Marchant om het aantal scholen te beperken
- Noemde in 1939 onderwijsminister Gerrit Bolkestein een 'Minister-Ornans'
Wetenswaardigheden
uit de privésfeer
- Was betrokken bij de oprichting van weekblad 'Baknieuws' voor leerlingen van de Haarlemse kweekschool, wat zich later uitbreidde tot alle Nederlandse kweekscholen. Naast artikelen over het leven op de kweekscholen ging het over sociale vraagstukken en literatuur.
- De schoenmakerswinkel van zijn vader ging in februari 1890 failliet. Het faillissement werd in mei 1890 opgeheven na een akkoord.
- Na het overlijden van zijn vader eind 1890 dreef zijn moeder een brood- en kruidenierwinkel
- Was tijdens zijn militaire dienstplicht aanvankelijk artillerist van het 2e regiment bij de Vesting Naarden, maar werd na paar maanden overgeplaatst naar het Amsterdamse garnizoen te Oranje-Nassaukazerne
- Was tijdens de Eerste Wereldoorlog als gemobiliseerd militair gelegerd in fort Uithoorn
- In zijn geboortehuis aan de Leliedwarsstraat is thans een museumpje gevestigd
- Van hem staat in de Jordaan en door Hans Bayens vervaardigd standbeeld
- Was propagandist van het Esperanto
verkiezingen
- Stond bij de Tweede Kamerverkiezingen van 1929 op een onverkiesbare plek in het district Amsterdam
- Was kandidaat bij de Tweede Kamerverkiezingen van 1933 in Amsterdam (plaats 7) en Friesland
pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
- Frans Taus (pseudoniem)
- Th. Jonckbloedt (pseudoniem)
- Rem Mada (pseudoniem)
- Otto L. Fieggen (pseudoniem)
woonplaats(en)/adres(sen)
- Amsterdam, Eerste Leliedwarsstraat 16, van 1879 tot augustus 1885
- Amsterdam, Eerste Leliedwarsstraat 7, van 1885 tot augustus 1889
- Amsterdam, Runstraat 23, van augustus 1889 tot 1891
- Amsterdam, Brouwersgracht 99, van 1891 tot 5 mei 1894
- Haarlem, Jansweg 33, van 5 mei 1894 tot 1898
- Amsterdam, Van Houweningenstraat 51, van mei 1898 tot 1901
- Amsterdam, Kanaalstraat 29, van 1901 tot april 1906
- Amsterdam, Bellamystraat 2, vanaf 4 april 1906
- Amsterdam, De Clercqstraat 66
- Amsterdam, Pretoriusstraat
- Amsterdam, Laing's Nekstraat 24, van mei 1913 tot april 1937 (in 1919 vernummerd naar 34)
- Amsterdam, Hoogeweg 55, van april 1937 tot mei 1941
- Amsterdam, Breedeweg 35, vanaf 15 mei 1941
militaire dienst
- dienstplichtig militair, van maart 1899 tot oktober 1899
- gemobiliseerd militair, van augustus 1914 tot juni 1915
Publicaties van/over
lijst van publicaties
- "Barend Wels" (1908)
- "Jongensdagen" (1908)
- "Kees de jongen" (1923)
- "Schoolland" (1925)
- "De gelukkige klas" (1926)
- "Het grijze kind" (1927)
- "De examenidioot of De kinderexamens van 1928" (1929)
- "Egeltje" (1929)
- "Het taaie ongerief" (1932)
- "Een bonte bundel" (1935)
- "In de ochtend van het leven" (1941) (autobiografisch)
literatuur/documentatie
- R. Grootendorst, "Theo Thijssen", in: De Engelbewaarder (1976)
- E. Mielen, "De ideale schoolmeester", NRC Handelsblad, 15 juni 1979
- E. Mielen, "Thijssen, Theodorus Johannes (1879-1943)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel I, 580
- P.P. de Baar, "Thijssen, Theodorus Johannes", in: "Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland", deel VII, 227
- W. 't Hoen, "Theo Thijssen, een beeld van zijn leven" (fotobiografie, 1996)
- A. Pegtel, "Een meester met een missie", Historisch Nieuwsblad, nr 4 (2023)
- P. Hofland, "Leden van de raad. De Amsterdamse gemeenteraad 1814-1941"
- P.P. de Baar "Theo Thijssen (1879-1943)", (2023)
Biografisch Woordenboek(en)
- biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland
- biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland
publicaties over en van letterkundigen
biografie
archivalia
- Correspondentie Th. Thijssen met uitgeverij Van Dishoeck, Nederlands Letterkundig Museum en Documentatiecentrum
- Theo Thijssen Museum
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
- gehuwd te Amsterdam, 1 november 1906 (echtgenote overleden 6 oktober 1908)
- gehuwd (tweede huwelijk) te Amsterdam, 18 november 1909
echtgeno(o)t(e)/partner
J.M. Zeegerman, Johanna Maria
2e echtgeno(o)t(e)/partner
G. Dade, Geertje
kinderen
- 1 zoon (uit eerste huwelijk)
- 2 zoons en 1 dochter (uit tweede huwelijk)
vader
S.J. Thijssen, Samuel Jan (Sam)
geboorteplaats en/of -datum
Amsterdam, 16 februari 1853
beroep vader
schoenmaker en -winkelier
moeder
A. Fieggen, Alida (Aal)
geboorteplaats en/of -datum
Amsterdam, 4 april 1858
beroep moeder
- dienstbode (omstreeks het huwelijk)
- winkelierster (koekbakkerij en brooddepot)
broers en zusters
3 broers en 3 zussen (zelf de oudste)
beroep grootvader (vaderskant)
schoenmaker
beroep grootvader (moederskant)
timmerman
