N. (Nico) van der Veen

N. van der Veen
bron: PSP

PSP-voorman. Principiële socialistische dominee, geheelonthouder, SDAP'er en korte tijd PvdA'er. In 1959 de eerste fractievoorzitter van de PSP in de Tweede Kamer. Was tijdens de Bezetting actief in het verzet en hielp daarna bij de repatriëring van gevangenen uit Duitsland en Oostenrijk. Keerde zich krachtig tegen het bestaan van de Binnenlandse Veiligheidsdienst (BVD), die hij een ondemocratische instelling noemde waarvan hij groot gevaar vreesde voor de vrijheden van de mens. Jong overleden.

PSP
functie(s) in de periode 1959-1962: lid Tweede Kamer, fractievoorzitter TK

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Nicolaas (Nico)

titulatuur en naam

N. van der Veen Nicolaas (Nico)

opmerkingen over de naam en/of titel

In zijn jongensjaren voerde hij de familienaam Van Lier, de naam van zijn stiefvader

geboorteplaats en -datum

Utrecht, 18 juni 1916

overlijdensplaats en -datum

Zaandam, 20 april 1962

levensbeschouwing

Hervormd

Partij/stroming

partij(en)

  • SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij) (vanaf omstreeks 1934)
  • PvdA (Partij van de Arbeid), van 9 februari 1946 tot 1947
  • PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf 1955 (naar aanleiding van het Sociaal-Democcratisch Centrum)
  • PSP (Pacifistisch-Socialistische Partij), vanaf 1957

Hoofdfuncties/beroepen

  • werkzaam in de industrie
  • hulppredikant te Vught
  • uitgezonden door het Rode Kruis en de Nederlandse Hervormde kerk naar Innsbrück en Baden-Baden met een medisch-informatief team, vanaf 1945
  • predikant Nederlandse Hervormde Kerk te Heenvliet (Z.H.), van 26 september 1948 tot 17 augustus 1952
  • predikant Nederlandse Hervormde Kerk te Westzaan (N.H.), van 24 augustus 1952 tot 20 april 1962
  • leraar godsdienstgeschiedenis, Lyceum te Zaandam, van augustus 1952 tot 20 april 1962
  • fractievoorzitter PSP Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 11 maart 1959 tot 20 april 1962
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 20 maart 1959 tot 20 april 1962

gevangenschap/internering

gevangenschap kamp Amersfoort

Partijpolitieke functies

overzicht

  • lid Raad van Advies PSP, van 1957 tot 1959
  • politiek leider PSP, van februari 1959 tot 20 april 1962

lijsttrekkerschappen

  • lijstaanvoerder PSP Tweede Kamerverkiezingen 1959 (kieskringen Noord-Holland en Amsterdam)

Nevenfuncties

  • lid bestuur Sociaal-democratische studenten, afdeling Delft, van 1935 tot 1937
  • lid hoofdbestuur NBAS (Nederlandse Bond van Abstinent Studerenden)
  • lid bestuur JVA (Jongeren-Vredes Actie), afdeling Delft
  • algemeen voorzitter Nederlands-Hervormd Jongerenwerk, "Het Kompas", van 1949 tot 1953
  • leider van vele jeugdclubs en kampen

Opleiding

primair onderwijs

  • Openbare lagere school te Amsterdam

voortgezet onderwijs

  • gymnasium-b, "Het Amsterdamsch Lyceum" te Amsterdam, van 1928 tot 1934
  • gymnasium-a, 1939

academische studie

  • civiele techniek (niet voltooid), Technische Hogeschool te Delft, van 1934 tot 1937
  • theologie (propeuse examen), Rijksuniversiteit Leiden, van 1940 tot 16 september 1941
  • theologie, Rijksuniversiteit Utrecht, van 1941 tot 1942
  • theologie (voorbereidend kerkelijk examen), Rijksuniversiteit Leiden, van 1946 tot 27 juni 1948

Activiteiten

als parlementariër

  • Sprak in de Tweede Kamer behalve over algemene politiek onderwerpen vooral over buitenlandse zaken en defensie

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Werd op 2 mei 1962 herdacht in de Tweede Kamer. Namens het kabinet sprak daarbij minister Cals.

uit de privésfeer

  • Was in de jaren 1941-1943 actief in de illegaliteit met name voor Joodse kinderen
  • Bekleedde in de jaren 1944/1945 functies bij de Orde-Dienst, de Binnenlandse Strijdkrachten, het Militair Gezag en de afdeling Politieke Recherche
  • Zijn ouders scheidden in 1918, toen hij nog een baby was. Hij leerde zijn vader pas op zijn 23e kennen.
  • Werd in november 1961 in het ziekenhuis opgenomen

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Heenvliet, omstreeks 1948
  • Westzaan, Kerkbuurt 30, omstreeks 1959

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

  • lid AJC (Arbeiders Jeugd Centrale)
  • lid NBAS (Nederlandsche Bond van Abstinent Studeerenden
  • lid theologisch dispuut "Per ardua as astra"

Publicaties van/over

literatuur/documentatie

  • "Onstuimig maar geduldig. Interviews en biografische schetsen uit de geschiedenis van de PSP" (1987)
  • "In memoriam Nico van der Veen", in: "Socialistisch Perspectief", 8 (1962)
  • Paul Denekamp en Herman Noordegraaf, "Vanwege de gerechtigheid, Leven en strijd van 'rooie dominee' en politicus Nico van der Veen" (Gorinchem, 2002)
  • H. Noordegraaf, "Veen, Nico van der", in: Biografisch lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands protestantisme, deel 5, 520

Biografisch Woordenboek(en)

biografie opgenomen in het Biografisch Lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands Protestantisme

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te 's-Gravenhage, oktober 1939

echtgeno(o)t(e)/partner

J. Woelders, (Jopie)

kinderen

3 zonen en 1 dochter

vader

J. van der Veen, Jippe

geboorteplaats en/of -datum

IJlst, 14 oktober 1885

beroep vader

leraar

moeder

G.P. Ensink, Grietje Paulina (in 1923 hertrouwd met J.E.B. van Lier)

geboorteplaats en/of -datum

Vorden, 17 juli 1884

stiefvader

J.E.B. van Lier, Jacob Eduard Bernard

beroep stiefvader

ambtenaar bij de rijksverzekeringsbank

broers en zusters

1 halfzuster uit tweede huwelijk van zijn moeder met mr. J.E.B. van Lier

beroep grootvader (vaderskant)

timmerknecht

beroep grootvader (moederskant)

gemeenteontvanger