Mr. G.A. Boon

G.A. Boon
bron: Gemeentearchief Den Haag

Militant liberaal Tweede Kamerlid en scherp debater, die over uiteenlopende onderwerpen sprak en zich in de jaren dertig fel tegen de NSB keerde. Tot 1921 voorman van de Liberale Unie in Friesland. Was advocaat in Leeuwarden en later in Den Haag en tijdens de oorlog in Canada. Amendeerde in 1931 met succes de Gemeentewet, zodat ook vrouwen benoembaar werden tot burgemeester. Leidde in 1945 een repatriëringscommissie, die zorgde voor transport van bevrijde Joden en politieke gevangenen.

Vrijheidsbond
functie(s) in de periode 1922-1937: lid Tweede Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Gerard Adolf

titulatuur en naam

Mr. G.A. Boon Gerard Adolf

geboorteplaats en -datum

Rotterdam, 7 oktober 1882

overlijdensplaats en -datum

Beaconsfield (G.Br.), 21 oktober 1962

levensbeschouwing

Hervormd

Partij/stroming

partij(en)

  • Liberale Unie, tot 16 april 1921
  • Liberale Staatspartij "De Vrijheidsbond", vanaf 16 april 1921 (vanaf februari 1938 zonder de toevoeging "de Vrijheidsbond")

Hoofdfuncties/beroepen

  • advocaat en procureur te Leeuwarden, van 1912 tot 1922
  • waarnemend griffier Gerechtshof te Leeuwarden, van 1 april 1914 tot juli 1922
  • plaatsvervangend griffier Raad van Beroep te Leeuwarden, van 16 december 1913 tot juli 1922
  • kantonrechter-plaatsvervanger, kanton Leeuwarden, van 20 april 1916 tot juli 1922
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 25 juli 1922 tot 8 juni 1937
  • advocaat en procureur te 's-Gravenhage, vanaf juli 1922

Partijpolitieke functies

overzicht

  • lid commissie over de grondwetsherziening, Liberale Unie, van 1919 tot 1920
  • voorzitter Liberale Unie, afdeling Friesland, omstreeks 1919
  • lid hoofdbestuur Liberale Unie, van 1920 tot 16 april 1921
  • secretaris Liberale Staatspartij "De Vrijheidsbond", van 16 april 1921 tot 1 juni 1930
  • fractiesecretaris Liberale Staatspartij "De Vrijheidsbond", Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 25 juli 1922 tot 8 juni 1937

lijsttrekkerschappen

  • lijstaanvoerder Vrijheidsbond Tweede Kamerverkiezingen 1925 (in de kieskringen Den Helder, Leeuwarden, Groningen en Assen)
  • lijstaanvoerder Vrijheidsbond Tweede Kamerverkiezingen 1929 (in de kieskringen Dordrecht en Middelburg)
  • lijstaanvoerder Vrijheidsbond Tweede Kamerverkiezingen 1933 (in de kieskringen Dordrecht en Middelburg)

Nevenfuncties

  • voorzitter huurcommissie te Leeuwarden/Leeuwarderadeel, tot 1922
  • lid Raad van Commissarissen Bank van Onroerende Zaken, omstreeks 1922
  • lid Staatscommissie inzake concentratie van scholen voor bijzonder lager onderwijs, van 4 februari 1936 tot 16 december 1936
  • leider gemilitariseerde repatriëringscommissie (rang: kolonel), 1945

afgeleide functies, presidia etc.

lid vaste commissie voor Privaat- en Strafrecht (Tweede Kamer der Staten-Generaal)

Opleiding

voortgezet onderwijs

  • h.b.s.
  • gymnasium (alleen eindexamen)

academische studie

  • rechtswetenschap (gepromoveerd op stellingen), Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam, van september 1906 tot 2 april 1912

Activiteiten

als parlementariër

  • In de Tweede Kamer hield hij zich bezig met justitie, waterstaat, radio- en PTT-zaken, binnenlandse zaken en economische zaken
  • Diende in 1922 een initiatiefwetsvoorstel in om het de Vrijheidsbond mogelijk te maken alsnog een kandidatenlijst voor de Statenverkiezingen in te dienen in de kieskring Tiel, nadat vanwege foute ondertekening eerdere kandidatenlijsten ongeldig waren verklaard; de Tweede Kamer verwierp dit voorstel
  • Interpelleerde in 1924 minister Van Swaaij over de stopzetting der postcheque- en girodienst
  • Interpelleerde in 1924 minister Heemskerk over het weigeren van de Koninklijke Goedkeuring van de gewijzigde statuten der Haagse afdeling van de vrijdenkersvereniging "De Dageraad"
  • Interpelleerde in 1930 minister Reymer over publicaties over de voorgeschiedenis van de totstandkoming van het zendtijdbesluit
  • Een door hem in 1930 ingediend (en aangenomen) amendement op het wetsontwerp Wijziging van de Gemeentewet maakte de benoeming van vrouwen tot burgemeester of gemeentesecretaris mogelijk
  • Interpelleerde in 1932 minister Verschuur over de grote bezwaren verbonden aan het op 1 mei 1932 in werking treden van de Winkelsluitingswet
  • Een motie van zijn hand, waarin werd gevraagd de behandeling van het wetsvoorstel inzake opheffing van kantongerechten te schorsen, leidde in 1933 mede tot het besluit tot ontbinding van de Tweede Kamer

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Werd in 1922 Tweede Kamerkandidaat (en gekozen) door een verkiesbare plaats op de kandidatenlijst. Bij een referendum onder de partijleden was mevrouw Wijnaendts Francken-Dyserink als tweede uit de bus gekomen. Hij wist - als partijsecretaris - ondanks een veel lagere score bij het referendum voor zichzelf een gunstiger plek te verwerven.
  • In reactie op een uitspraak van de dirigent Mengelberg in 1937 dat men in Duitsland geen principiële bezwaren zou hebben tegen de muziek van Mahler, stelde hij in "Het Vaderland" van 22 mei 1937 voor om 20.000 gulden bijeen te brengen, waarmee het Concertgebouworkest in staat zou worden gesteld in Berlijn onder Mengelbergs leiding een concert te geven met muziek van Mahler en Mendelssohn. Mengelberg en het Concertgebouworkest gingen hier niet op in.

uit de privésfeer

  • Verbleef tijdens de Tweede Wereldoorlog in Londen
  • Zijn echtgenote was actief in de Vrijheidsbond en bij de opvang van vluchtelingen uit Duitsland en Oostenrijk (Haagsch Kindercomité). Na de oorlog speelde een belangrijke rol bij de stichting van miniatuurstad Madurodam.
  • Zijn dochter was gemeenteraadslid in Leiden (1958-1959)

verkiezingen

  • Was in 1937 kandidaat (o.a. nummer 2 op de lijst in Noord-Brabant en Limburg, en nummer 3 op de lijst in de kieskring Amsterdam) voor de Vrijheidsbond, maar werd niet herkozen

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Leeuwarden, Spanjaardslaan, omstreeks 1915 tot 1922
  • Scheveningen, Rusthoeklaan 2, omstreeks 1923 (nog in 1937)
  • Engeland, Canada en New York (tijdens de bezettingsjaren en na de bevrijding)

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 28 augustus 1931

Publicaties van/over

lijst van publicaties

"Vaderland en volk. Het anti-semitisme een geestelijke kanker. De NSB een gevaar voor Nederland" (1939)

literatuur/documentatie

L. de Jong, "Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog", deel XII (eerste helft)

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te 's-Gravenhage, 4 april 1912

echtgeno(o)t(e)/partner

B. van der Starp, Bertha (Bep)

kinderen

1 zoon en 1 dochter

vader

G.J. Boon, Germ Jan

geboorteplaats en/of -datum

Veendam, 21 oktober 1838

beroep vader

gezagvoerder bij de Rotterdamsche Lloyd

moeder

J. Wilkens, Jeanne

geboorteplaats en/of -datum

Wildervank, 14 november 1840

familierelaties