Mr. G. Dumbar

G. Dumbar
bron: Fotoarchief Eerste Kamer

Overijssels liberaal Tweede en Eerste Kamerlid. Was, als telg van een voorname familie, twintig jaar burgemeester van Deventer. Kwam in 1862 voor het gelijknamige district in de Tweede Kamer. Stond bekend als een 'diplomaten-verslinder' en maakte geschiedenis met zijn (aangenomen) amendement waardoor het gezantschap bij de Paus werd opgeheven. Tegenstanders spraken van het amendement van de 'domme beer', omdat het leidde tot verwijdering tussen liberalen en katholieken. Fel bestrijder van de doodstraf. Na zijn vertrek uit de Tweede Kamer nog vijf jaar Eerste Kamerlid.

Thorbeckiaan, liberaal
functie(s) in de periode 1862-1878: lid Tweede Kamer, lid Eerste Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Nevenfuncties
  5. Opleiding
  6. Activiteiten
  7. Wetenswaardigheden
  8. Publicaties van/over
  9. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Gerard

titulatuur en naam

Mr. G. Dumbar Gerard

geboorteplaats en -datum

Deventer, 16 december 1815

overlijdensplaats en -datum

Deventer, 1 augustus 1878

levensbeschouwing

Nederlands Hervormd

Partij/stroming

stroming(en)

liberaal (Thorbeckiaan)

Hoofdfuncties/beroepen

  • advocaat te Deventer, van 1839 tot 15 september 1853
  • rechter-plaatsvervanger Arrondissementsrechtbank te Deventer, van 1 juni 1851 tot 1 april 1865
  • lid Provinciale Staten van Overijssel, van 23 februari 1853 tot november 1873 (voor het kiesdistrict Deventer)
  • burgemeester van Deventer, van 15 september 1853 tot 14 september 1865
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 8 mei 1862 tot 1 oktober 1866 (voor het kiesdistrict Deventer)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 19 november 1866 tot 3 januari 1868 (voor het kiesdistrict Deventer)
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 25 februari 1868 tot 15 september 1873 (voor het kiesdistrict Deventer)
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 21 november 1873 tot 1 augustus 1878 (voor Overijssel)

Nevenfuncties

  • lid College van Curatoren Atheneum Illustre te Deventer
  • hoofdingeland, zevende dijkdistrict van Overijssel, tot 1 oktober 1855
  • voorzitter Proeftuin te Deventer, vanaf 1860

afgeleide functies, presidia etc.

lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van juni 1871 tot september 1871

Opleiding

academische studie

  • Romeins en hedendaags recht (gepromoveerd op dissertatie), Hogeschool te Utrecht, tot 4 december 1839 (magna cum laude)

Activiteiten

als parlementariër

  • Sprak in de Tweede Kamer onder meer over volksgezondheid, accijnzen, spoorwegen, posterijen, justitiële onderwerpen en Suriname
  • Sprak ieder jaar bij de behandeling van de begroting van Buitenlandse Zaken over de kosten van het personeel der gezanten en consulaten
  • Een door hem in 1871 ingediend (en aangenomen) amendement leidde schrapping van de gelden voor het gezantschap bij de Paus en tot opheffing daarvan
  • Stelde bij amendement voor de gelden op de begroting Justitie voor de laatste door de staat benoemde beul te schrappen
  • Sprak in de Eerste Kamer onder meer over waterstaat, justitie, onderwijs en financiën

opvallend stemgedrag

  • Stemde op 23 maart 1868 vóór de motie-Blussé van Oud-Alblas, die uitsprak dat de Kamerontbinding van 1867 niet in het landsbelang was geweest
  • Stemde in 1872 tegen artikel 1 van de ontwerp-Wet op de inkomstenbelasting van minister Blussé. Het wetsvoorstel werd na de verwerping ingetrokken.
  • In 1872 stemden hij en Van Houten als enige liberalen tegen de wet betreffende besmettelijke ziekten
  • Behoorde in 1874 tot de vier leden die tegen de ontwerp-Hogeronderwijswet stemden

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer

  • Een dochter van hem was gehuwd met een zoon van G.A. IJssel de Schepper, Tweede Kamerlid
  • Hij was gehuwd met een kleindochter van E. Metelerkamp en van G.D. Jordens, leden van de Nationale Vergadering
  • Zijn zwager, E.A. Jordens, was burgemeester van Haarlem (1866-1893)
  • Zijn vader was lid van de stedelijke raad van Deventer (1815), gemeentesecretaris van Deventer en lid van Provinciale Staten van Overijssel

verkiezingen

  • Werd in 1862 bij een tussentijdse verkiezing in het district Devener zonder tegenkandidaten gekozen
  • Versloeg in 1864 bij de periodieke verkiezing in het district Deventer O. baron van Wassenaer van Catwijck.
  • Versloeg in november 1866 bij de algemene verkiezingen G.A. Vos de Wael (r.k.) na herstemming
  • Werd in 1868 bij de algemene verkiezingen samen met A. van Delden in de eerste stemmingsronde gekozen. Versloeg de conservatieven W.A.A.J. baron Schimmelpenninck van der Oye en E. baron van Lynden.
  • Versloeg in 1869 bij de periodieke verkiezingen J.J. Teding van Berkhout (a.r.)
  • Kreeg in 1873 bij de periodieke verkiezingen slechts acht procent van de stemmen. Gekozen werd de antirevolutionair A. baron Schimmelpenninck van der Oye (1072 stemmen). De liberaal Van der Kaay kreeg 850 stemmen.
  • Werd in 1873 bij een tussentijdse verkiezing van een Eerste Kamerlid in Provinciale Staten van Overijssel met 27 van de 42 stemmen gekozen

woonplaats(en)/adres(sen)

Deventer

ridderorden

  • Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 12 mei 1874
  • Officier in de Orde van de Eikenkroon

Publicaties van/over

lijst van publicaties

"De Hypotheca legali" (dissertatie, 1839)

literatuur/documentatie

  • Sagittarius, "Parlementaire Portretten. De aftredende helft van de Tweede Kamer der Staten-Generaal" (1869)
  • Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel I, 761
  • Ned. Patriciaat, 2003/04

Biografisch Woordenboek(en)

biografie opgenomen in het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Deventer, 5 mei 1841

echtgeno(o)t(e)/partner

O.B. Jordens, Octavia Bellina

kinderen

2 dochters en 1 zoon

vader

Mr. D. Dumbar, Derk

geboorteplaats en/of -datum

Deventer, 11 februari 1785

beroep vader

rechter in de rechtbank eerste aanleg te Deventer

moeder

A.M. Umbgrove, Aleida Maria

geboorteplaats en/of -datum

Deventer, 11 september 1787

familierelaties