Mr. A.E. (Liesbeth) Ribbius Peletier

A.E. Ribbius Peletier
bron: IISG

Eerste Kamerlid en na de oorlog gedeputeerde van Noord-Holland. Dochter van een ontwikkelde welgestelde onconventionele sigarenfabrikant. Had al tijdens haar studie belangstelling voor maatschappelijke problemen en bekeerde zich in Engeland tot het socialisme. Werkte aan de School voor Maatschappelijk Werk en werd bezoldigd secretaris van de SDAP, speciaal voor de Bond van sociaaldemocratische vrouwenclubs. Bekwaam organisatrice met grote verdiensten voor scholing van arbeidersvrouwen. Financierde grotendeels zelf de stichting van vormingsinstituut "De Born". Strijdbaar feministe en haar hele leven antimilitariste. In 1958 het eerste vrouwelijke lid van de Raad van State. Energieke besluitvaardige vrouw met grote overtuigingskracht. Meer bestuurder dan politica.

SDAP, PvdA
functie(s) in de periode 1937-1966: lid Eerste Kamer, lid Raad van State

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Anna Elisabeth (Liesbeth)

titulatuur en naam

Mr. A.E. Ribbius Peletier Anna Elisabeth (Liesbeth)

geboorteplaats en -datum

Utrecht, 29 juli 1891

overlijdensplaats en -datum

Scheveningen (gem. 's-Gravenhage), 30 september 1989

levensbeschouwing

Hervormd (opgevoed)

niet-kerkelijke levensbeschouwing

humanistisch (later)

Partij/stroming

partij(en)

  • SDAP (Sociaal-Democratische Arbeiderspartij), van 1925 tot 9 februari 1946
  • PvdA (Partij van de Arbeid), vanaf 9 februari 1946

Hoofdfuncties/beroepen

  • volontair Centraal Bureau voor Sociale Adviezen te Amsterdam, van 1920 tot 1922
  • ambteloos, 1922 (verbleef in Engeland)
  • docente staatsinrichting en recht en adjunct-directrice, School voor Maatschappelijk Werk te Amsterdam, van 1922 tot 1925
  • secretaris SDAP en van de Bond van Sociaal-Democratische Vrouwenclubs, van 1925 tot 1940
  • lid Provinciale Staten van Noord-Holland, van 7 juli 1931 tot 1 september 1941
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 8 juni 1937 tot 16 januari 1947
  • lid Provinciale Staten van Noord-Holland, van 5 juni 1946 tot 1 juli 1958
  • lid Gedeputeerde Staten (onder meer belast met gezondheidszorg, later met ruimtelijke ordening) van Noord-Holland, van 5 juni 1946 tot 1 juli 1958
  • lid Raad van State, van 1 juli 1958 tot 1 augustus 1966 (benoemd bij K.B. van 17 april 1958)

Partijpolitieke functies

overzicht

  • lid partijcommissie ter bestudering van de huwelijkswetgeving, vanaf mei 1926
  • lid partijbestuur SDAP, vanaf 1925
  • lid bestuur AJC (Arbeiders Jeugd Centrale), vanaf 1925
  • fractiesecretaris SDAP Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 10 juni 1937 tot 1 juni 1946
  • lid partijbestuur PvdA, van 1946 tot 1952
  • voorzitter Vrouwenbond in de PvdA, van februari 1946 tot 24 maart 1959
  • fractiesecretaris PvdA Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 5 juni 1946 tot 16 januari 1947
  • lid curatorium WBS (Wiardi Beckman Stichting), vanaf december 1946

Nevenfuncties

  • voorzitter Utrechtsche Vrouwelijke Studentenvereeniging, van 1915 tot 1917
  • lid bestuur NVVAO (Nederlandsche Vereeniging van Vrouwen met Academische Opleiding), vanaf 1918
  • lid Commissie Nederlands Volksherstel, van 1944 tot 1947
  • lid Nationale Advies Commissie (adviescollege voor de samenstelling van de Voorlopige Staten-Generaal), van 20 juli 1945 tot november 1945
  • lid Nederlandsch Vrouwen Comité
  • lid Nationale Spaarraad, vanaf 1948
  • voorzitter raad van advies inzake arbeid van vrouwen en meisjes, omstreeks 1948 en nog in 1950
  • lid Zuiderzeeraad, van 1949 tot 1958
  • voorzitter bestuur School voor Maatschappelijk Werk te Amsterdam, omstreeks 1950
  • lid commissie inzake de rechtstoestand van de vrouw, Verenigde Naties, 1951
  • lid Nederlandse delegatie naar de algemene vergadering van de Verenigde Naties, 1956
  • lid College van Curatoren Gemeentelijke Universiteit van Amsterdam

afgeleide functies, presidia etc.

  • lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van 20 juni 1939 tot 19 september 1939
  • lid afdeling Buitenlandse Zaken (Raad van State)
  • lid afdeling Binnenlandse Zaken (Raad van State)
  • lid afdeling Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (Raad van State)
  • lid afdeling Economische Zaken (Raad van State)
  • lid afdeling Landbouw en Visserij (Raad van State)
  • lid afdeling Cultuur, Recreatie en Maatschappelijke Werk (Raad van State)
  • lid afdeling geschillen van bestuur (Raad van State)

Opleiding

voortgezet onderwijs

  • vijfjarige h.b.s., Hogere Burgerschool voor meisjes te Utrecht
  • staatsexamen, 1910

academische studie

  • rechtswetenschap (gepromoveerd op dissertatie), Rijksuniversiteit Utrecht, van 1910 tot 30 juni 1920 (cum laude)

Activiteiten

als parlementariër

  • Was woordvoerster justitie en sociale zaken van de SDAP-Eerste Kamerfractie. Hield zich verder bezig met binnenlandse zaken.

opvallend stemgedrag

  • Behoorde in 1938 tot de drie SDAP-Eerste Kamerleden die vasthielden aan het ontwapeningsstandpunt en op grond daarvan tegen de begroting van Defensie stemden

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Kocht in april 1932 een stuk grond in Bennekom en stichtte daarin 1933 vormingscentrum "De Born"
  • Medeoprichtster van het IAV (Internationaal Archief voor de Vrouwenbeweging)
  • Nam ontslag als Eerste Kamerlid in verband met drukke werkzaamheden als gedeputeerde
  • Had als gedeputeerde een belangrijke rol bij de plannen om de woningbehoefte van Amsterdam op te vangen in groeikernen, zoals Purmerend en Amstelveen

uit de privésfeer

  • Afkomstig uit een liberale, rijke Utrechtse familie
  • De naam Peletier werd in 1859 aan de achternaam Ribbius gevoegd
  • Promoveerde bij prof. C.W. Star Busmann
  • Nadat zij was afgestudeerd, verliet zij het ouderlijk huis om 38 jaar lang op pensionkamers in Amsterdam te blijven wonen. Pas als staatsraad ging zij op 67-jarige leeftijd in Scheveningen zelfstandig wonen.
  • Enkele schilderijen van Vincent van Gogh legateerde zij aan het Van Goghmuseum in Amsterdam
  • Haar zus was gehuwd met een broer van F.M.A. Schokking, burgemeester van 's-Gravenhage

verkiezingen

  • Werd in 1937 en 1946 gekozen door Groep II: Gelderland, Overijssel, Groningen en Drenthe

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Amsterdam, Stadionweg 61, omstreeks 1922 (nog in 1958)
  • Scheveningen, omstreeks 1958 tot 30 september 1989

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 3 april 1951

overige onderscheidingen en prijzen

zilveren legpenning, Rijksuniversiteit Utrecht

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

lid AJC (Arbeiders Jeugd Centrale)

Publicaties van/over

lijst van publicaties

"Ledencontracten" (dissertatie, 1920)

literatuur/documentatie

  • I. van Dijk en Th. van der Linden, "Ribbius Peletier, Anna Elisabeth", in: Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland, deel VI, 174
  • U. Jansz, "Ribbius Peletier, Anna Elisabeth (1891-1989)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel V, 417
  • partijblad "Voorwaarts", 15 oktober 1989
  • H. Goedkoop en J. Lamoree, 'Een dame en haar vrouwen', "HP-Haagse Post" (nummer 14), 7 april 1990

Biografisch Woordenboek(en)

  • biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland
  • biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland

archivalia

archief-Ribbius Peletier, Internationaal Informatiecentrum en Archief voor de Vrouwenbeweging

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

ongehuwd

vader

G. Ribbius Peletier, Gerlacus

geboorteplaats en/of -datum

Utrecht, 9 oktober 1856

beroep vader

sigarenfabrikant

moeder

A.L. Wijbelingh, Adriana Louise

geboorteplaats en/of -datum

Rottevalle (gem. Achtkarspelen), 3 februari 1863

broers en zusters

1 broer en 3 zussen

beroep grootvader (vaderskant)

eigenaar handel in koffie, thee en tabak

beroep grootvader (moederskant)

predikant

familierelaties