RKSP, KVP
functie(s) in de periode 1931-1963: lid Tweede Kamer
Personalia
voornamen (roepnaam)
Josephus Hubertus (Jos)
titulatuur en naam
J.H. Maenen Josephus Hubertus (Jos)
geboorteplaats en -datum
Meerssen, 4 april 1888
overlijdensplaats en -datum
Maastricht, 24 april 1972
levensbeschouwing
Rooms-Katholiek
Partij/stroming
partij(en)
- RKSP (Roomsch-Katholieke Staatspartij), tot 22 december 1945
- KVP (Katholieke Volkspartij), vanaf 22 december 1945
Hoofdfuncties/beroepen
- schildersgezel, van 1900 tot 1913
- schilder bij de Staatsmijn Wilhelmina, van 1913 tot 1 januari 1916
- beambte RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond), bisdom Roermond, van 1 januari 1916 tot 1918
- lid Provinciale Staten van Limburg, van 4 juli 1916 tot 1 september 1941 (1916-1919 voor het kiesdistrict Heerlen)
- lid gemeenteraad van Heerlen, van 4 september 1917 tot 1 juni 1923
- secretaris RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond), bisdom Roermond, van 1918 tot 1925
- lid Gedeputeerde Staten (o.a. belast met economische zaken) van Limburg, van 29 mei 1923 tot 1 september 1941 (vanaf juli 1939 loco-Commissaris van de Koningin)
- voorzitter RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond), bisdom Roermond, van 6 september 1925 tot 1945
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 13 oktober 1931 tot 9 mei 1933
- lid Gedeputeerde Staten (o.a. belast met industrialisatie, infrastructuur en provinciale waterstaat) van Limburg, van 1944 tot 2 juni 1966 (tevens loco-Commissaris van de Koningin)
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 4 juni 1946 tot 5 juni 1963
- lid Provinciale Staten van Limburg, van 19 juni 1946 tot 2 juni 1966
Partijpolitieke functies
overzicht
- voorzitter RKSP afdeling Heerlen
- lid bestuur RKSP-fractie Provinciale Staten van Limburg, vanaf juli 1931
- lid bestuur Centrum voor Staatkundige Vorming (wetenschappelijk bureau KVP), van augustus 1945 tot maart 1947
lijsttrekkerschappen
- lijstaanvoerder KVP Tweede Kamerverkiezingen 1952, van 28 april 1952 tot 25 juni 1952 (kieskring Maastricht)
Nevenfuncties
- voorzitter woningbouwvereniging "De Volkswoning", van 1917 tot 1962 (oprichter)
- lid College van Toezicht Sint Josephziekenhuis te Heerlen, van 1917 tot 1919
- lid hoofdbestuur vereniging "Ons Limburg", van 1918 tot 1919
- lid dagelijks bestuur vereniging "Ons Limburg", vanaf 1919
- lid College van Regenten Sint Josephziekenhuis te Heerlen, van 1919 tot 1950
- lid voogdijraad van het RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond)
- lid bestuur "Het Goede Kosthuis"
- lid Centrale Jeugdraad, omstreeks 1920
- lid hoofdbestuur Diocesane Jeugdorganisatie "De Jonge Werkman", omstreeks 1920
- lid commissie onderzoek watervervuiling beken in Limburg, vanaf april 1925
- voorzitter Raad van Commissarissen N.V. Limburgsche Maatschappij voor Gasdistributie (Limagas), van 1934 tot november 1942
- secretaris Raad van Bestuur ETIL (Economisch-Technologisch Instituut Limburg), vanaf 1935
- lid Staatscommissie crisis-slachtoffers (Staatscommissie-Fockema Andreae), vanaf 6 januari 1938
- lid dagelijks bestuur KAB (Katholieke Arbeiders Beweging), van 1945 tot 1963
- voorzitter Vereniging van Katholieke Ziekenhuizen in Nederland, van 1948 tot 1 juni 1962
- lid Staatscommissie herziening Woningwet (Staatscommissie-Van den Bergh), van februari 1947 tot 9 mei 1950
- voorzitter College van Regenten Sint Josephziekenhuis te Heerlen, van 1950 tot 1969
- lid Raad van Commissarissen PLEM (Provinciale Limburgse Electriciteitsmaatschappij)
- lid Raad van Commissarissen ETIL (Economisch-Technologisch Instituut Limburg)
- lid curatorium Stichting 'Reactor Centrum Nederland', omstreeks 1958
- lid Raadgevende Interparlementaire Beneluxraad, van 1961 tot mei 1962
afgeleide functies, presidia etc.
- voorzitter begrotingscommissie voor Verkeer en Waterstaat (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 24 september 1946 tot september 1947
- voorzitter begrotingscommissie voor Wederopbouw en Volkshuisvesting (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 24 september 1947 tot juli 1948
- voorzitter begrotingscommissie voor Binnenlandse Zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 28 september 1948 tot 21 september 1949
- voorzitter Commissie van Voorbereiding voor de ontwerp-Zondagswet (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van juni 1951 tot maart 1953
- voorzitter begrotingscommissie voor Binnenlandse Zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 14 oktober 1952 tot 17 september 1953
- voorzitter vaste commissie voor gemeentelijke- en provinciale herindeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 14 oktober 1952 tot september 1953
- voorzitter vaste commissie voor Binnenlandse Zaken (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 17 september 1953 tot 16 november 1956
- ondervoorzitter vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 15 oktober 1953 tot november 1956
- voorzitter bijzonder commissie wetsontwerp Wijziging der Armenwet (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 23 februari 1954 tot juli 1955
- voorzitter bijzondere commissie voor het wetsontwerp Instelling Openbaar Lichaam Zuidelijke IJsselmeerpolder (Z.IJ.P.) (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 23 februari 1954 tot mei 1955
- voorzitter vaste commissie voor Verkeer en Waterstaat (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 16 november 1956 tot 5 juni 1963
- voorzitter bijzondere commissie voor de ontwerp-Vervoersnoodwet (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 28 mei 1959 tot oktober 1961
- ondervoorzitter bijzondere commissie voor de ontwerp-Provinciewet (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 28 mei 1959 tot oktober 1961
- voorzitter bijzondere commissie voor het wetsvoorstel Goedkeuring van het algemeen verdrag tussen Nederland en de Bondsrepubliek Duitsland (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 23 februari 1961 tot februari 1963
- voorzitter bijzondere commissie voor de ontwerp-Wet uitkeringen wegen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 25 april 1961 tot 5 juni 1963
- voorzitter bijzondere commissie voor het wetsontwerp heffing bijzondere belasting door de provincie Friesland (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 4 oktober 1961 tot maart 1962
Opleiding
opleidingen
- onderwijzersopleiding (niet voltooid), Rijksnormaalschool te Meerssen
cursussen
- sociale ontwikkelingscursussen van Mrg.Dr. H. Poels
Activiteiten
als parlementariër
- Voerde in 1931-1933 het woord bij de behandeling van het wetsvoorstel verzekering van mijnarbeiders tegen geldelijke gevolgen van invaliditeit en ouderdom
- Was woordvoerder binnenlandse zaken (binnenlands bestuur, herindeling, financiën lagere overheden, administratief recht) en verkeer en waterstaat (algemeen beleid, infrastructuur) van de KVP-Tweede Kamerfractie. Voerde in 1963 het woord bij de behandeling van de goedkeuringswet voor het algemeen verdrag met de Bondsrepubliek Duitsland ('Generalbereinigung').
- Een door hem in 1950 ingediend en aangenomen amendement leidde ertoe dat niet Gedeputeerde Staten, maar Provinciale Staten werden belast met de vaststelling van streekplannen
opvallend stemgedrag
- Behoorde in 1958 tot de 18 leden van de KVP-fractie die tegen een wijziging van de Lager-onderwijswet stemden vanwege het opheffen van het automatisch ontslag van de huwende onderwijzeres
Wetenswaardigheden
algemeen
- Werd in juli 1919 bij de verkiezing voor het College van G.S. verslagen door Paul Brouwers. Brouwers kreeg 23 stemmen, hijzelf 18. In 1923 volgde hij Brouwers na diens overlijden op.
- Kwam in 1931 enigszins bij toeval (tijdelijk) als opvolger van Nolens in de Kamer. De RKSP kende een stelsel van kwaliteitszetels, maar de aangewezen opvolger van Nolens (die de kwaliteitszetel internationale arbeidsvraagstukken bezette), L.F.H. Regout, kon in 1929 niet tijdig een bereidverklaring inleveren vanwege een buitenlandse reis. Maenen stond op de lijst als plaatsvervanger op de kwaliteitszetel 'arbeid' (mogelijke opvolger van Henri Hermans), maar werd niettemin in de vacature-Nolens benoemd.
- Is het op één na langstzittende Limburgse Statenlid uit de geschiedenis
- Was als oudste lid in jaren vanaf 1955 en in 1961 enkele keren fungerend Tweede Kamervoorzitter
pseudoniemen, bij-, koos- en schuilnamen
- "De ma(e)nen van de leeuw dr. Poels" (bijnaam)
- "de hertog van Limburg" (vanwege zijn invloed als gedeputeerde)
woonplaats(en)/adres(sen)
- Meerssen, tot 1913
- Heerlen, vanaf 1913
- Heerlen, Caumerdalsestraat 5, omstreeks 1947 (nog in 1959)
ridderorden
Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 29 april 1957
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
- J. van Meeuwen, "Maenen, Josephus Hubertus", in: "Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland", deel VII, 135
- "De tijd is gekomen dat anderen mijn taak overnemen. Jos Maenen halve eeuw Statenlid", Limburgsch Dagblad, 9 april 1966
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland
archivalia
archief-J.H. Maenen, Sociaal-Historisch Centrum voor Limburg
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Ulestraten, 21 november 1912
echtgeno(o)t(e)/partner
M.J. Geerlings, Maria Josephina
kinderen
2 dochters en 5 zoons
vader
J.H. Maenen, Jan Hubert
geboorteplaats en/of -datum
Beek (Lb.), 1 juli 1845
beroep vader
tuinman
moeder
M.C.E. Wouters, Maria Catharina Elisabeth
geboorteplaats en/of -datum
Meerssen, 15 januari 1845
beroep grootvader (vaderskant)
tuinder
beroep grootvader (moederskant)
tuinder
familierelaties
