ARP
functie(s) in de periode 1911-1928: lid Tweede Kamer
Personalia
voornamen (roepnaam)
Jan Gerrit
titulatuur en naam
J.G. Scheurer Jan Gerrit
geboorteplaats en -datum
Borculo, 3 maart 1864
overlijdensplaats en -datum
Apeldoorn, 20 juni 1928
levensbeschouwing
- Hervormd, tot 1886
- Dolerend, van 1886 tot 1892
- Gereformeerd, vanaf 1892
Partij/stroming
partij(en)
ARP (Anti-Revolutionaire Partij)
Hoofdfuncties/beroepen
- zendelingarts te Solo en Djokjakarta (Nederlands-Indië), van 1893 tot 1900
- geneesheer-directeur, zendingshospitaal "Petronella" te Djokjakarta, van 1900 tot 1903
- verlof in Nederland, van 1901 tot 1903 (vanwege gezondheid)
- geneesheer-directeur, zendingshospitaal "Petronella" te Djokjakarta, van 1903 tot 1906
- tijdelijk geneesheer, Stichting "Veldwijk" van de Gereformeerde kerken te Ermelo, 1908
- geneesheer, Stichtingen "'s-Heerenloo" en "Groot-Emaus" te Ermelo, van 1908 tot februari 1911
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 28 februari 1911 tot 20 juni 1928 (1911-1918 voor het kiesdistrict Sneek)
Partijpolitieke functies
lijsttrekkerschappen
- lijstaanvoerder ARP Tweede Kamerverkiezingen 1918 (in de kieskringen Leeuwarden, Zwolle, Groningen en Assen)
Nevenfuncties
- lid bestuur Anti-Opiumbond, omstreeks 1914
- lid commissie toekomstige organisatie militaire geneeskundige dienst, vanaf juli 1916
- lid Gezondheidsraad, omstreeks 1920 en nog in 1926
- lid Staatscommissie inzake de verbetering van het lot van blinden en half-blinden (Staatscommissie-Van der Feltz), omstreeks 1920
- lid College van Curatoren Vrije Universiteit te Amsterdam, van 1925 tot 1928
- lid Nederlandse delegatie naar internationale opiumconferentie
afgeleide functies, presidia etc.
- voorzitter Commissie voor de Verzoekschriften (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van oktober 1918 tot februari 1920
- voorzitter Commissie voor de Verzoekschriften (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van oktober 1920 tot september 1921
- voorzitter begrotingscommissie voor de koloniale begrotingen (Tweede Kamer der Staten-Generaal) (voor 1921 t/m 1927)
- voorzitter Commissie van Rapporteurs voor het wetsontwerp nadere wijziging Regerings-Reglement van Nederlands-Indië (Bestuurshervormingswet) (Tweede Kamer der Staten-Generaal, van april 1920 tot oktober 1921
- voorzitter Commissie van Voorbereiding voor de ontwerp-Wet op de Indische staatsinrichting (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van oktober 1923 tot maart 1925
Opleiding
hoger beroepsonderwijs
- Christelijke Kweekschool voor onderwijzers te Nieuw-Vennep
academische studie
- geneeskunde, Universiteit van Londen, van 1888 tot 1892
- geneeskunde (artsexamen), Rijksuniversiteit Groningen, vanaf 11 maart 1908
opleidingen
- onderwijzersopleiding, Normaalschool te Borculo
- opleiding voor zendeling bij de Utrechtse Zendelingsvereniging, tot 1887
Activiteiten
als parlementariër
- Was koloniaal specialist van de ARP-Tweede Kamerfractie. Hield zich ook bezig met volksgezondheid.
opvallend stemgedrag
- Behoorde in 1922 tot de zes leden van zijn fractie die bij de eerste lezing van grondwetsherziening tegen hoofdstuk III (Staten-Generaal) stemden over de verkiezing van de Eerste Kamer
- Behoorde in 1922 tot de vijf leden van zijn fractie die bij de eerste lezing van grondwetsherziening tegen wijziging van de additionnele bepalingen stemden
- Behoorde in 1927 tot de drie leden van zijn fractie die vóór het wetsvoorstel over vereniging van de ministeries van Oorlog en Marine en instelling van een ministerie van Defensie stemden
- In 1925 stemden hij en A. Colijn als enigen van hun fractie tegen een amendement-Feber op de Wet op de Indische Staatsinrichting waardoor 'bevelen' werd vervangen door 'aanbevelingen' (aan de Gouverneur-Generaal)
Wetenswaardigheden
algemeen
- Was in 1926 afwezig bij de stemming over het (nieuwe) begrotingsartikel over gelden voor het gezantschap bij de Paus. De verwerping van het artikel met 48 tegen 41 stemmen maakte een einde aan dat gezantschap.
- Was in 1926 vanwege ziekte afwezig bij de stemming over het wetsvoorstel tot goedkeuring van het Verdrag met België. Het wetsvoorstel werd met 50 tegen 47 stemmen aangenomen.
- Werd op 18 september 1928 in de Tweede Kamer herdacht. Namens het kabinet sprak daarbij minister-president De Geer.
uit de privésfeer
- Toen hij in Londen studeerde, woonde hij bij Dr. Maxwell, die een opleiding voor zendeling-artsen had opgezet
- In 1893 door de classis Rotterdam van de Gereformeerde Kerk toegelaten als predikant en uitgezonden naar Nederlands-Indië. Hij was de eerste zendeling-arts.
- Zette zich, na een aanvankelijke verbod door het Indische Gouvernement om te prediken, in voor oprichting van een zendelingencentrum in Solo
- Moest uit Indië terugkeren vanwege beri-beri
- Ter ondersteuning van zijn Indische artsenwerk werd in Nederland de vereniging 'Dr. Scheurer-hospitaal' opgericht
anekdotes en citaten
- In een debat in de Tweede Kamer zei hij eens: "in financieel opzicht ben ik even arm uit Indië teruggekomen als ik er heen ging".
verkiezingen
- Versloeg in 1911 bij een tussentijdse verkiezing in het district Sneek zijn partijgenoot Ph. Noorwal
- Versloeg in 1913 C.E. van Koetsveld (onafh. c.h.)
- Werd in 1917 bij enkelvoudige kandidaatstelling gekozen
woonplaats(en)/adres(sen)
- Balkbrug (Ov.)
- Batavia (Nederlands-Indië)
- Midden-Java, tot 1906
- Groningen, vanaf 1906
- Hilversum, tot mei 1911
- Ermelo, van 4 mei 1911 tot oktober 1926
- Apeldoorn, Koppellaan 2, vanaf 28 oktober 1926
ridderorden
- Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, 31 augustus 1902
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 30 augustus 1922
verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
- lid Bond tegen ontheiliging van Gods naam
- lid Bond voor Barmhartigheid
Publicaties van/over
lijst van publicaties
"Eenige aanteekeningen over de pest" (1899)
literatuur/documentatie
- J.H. Kuyper, "J.G. Scheurer, missionaris-arts, de man van het rotsvaste geloof" (1933)
- J.A. de Wilde en C. Smeenk, "Het volk ten baat"
- "Het Vaderland", 20 juni 1928
- "Nieuwe Leidsche Courant", 21 juni 1928
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Aalten, 6 april 1893
echtgeno(o)t(e)/partner
G. van de Riet, Gerritjen
kinderen
1 zoon en 1 dochter
vader
J.H. Scheurer, Johannes Hendrikus
geboorteplaats en/of -datum
Weerselo (Ov.), 27 maart 1830
beroep vader
- sluiswachter aan de Dedemsvaart
- vrachtrijder en winkelier (grutter) in Borculo
- hoofdonderwijzer in Gelselaar (sinds 1867)
moeder
A.H. van Doesburg, Alida Harmina
geboorteplaats en/of -datum
Vollenhove, 14 januari 1828
beroep grootvader (moederskant)
onderwijzer