functie(s) in de periode 1796-1798: lid Eerste Nationale Vergadering, lid Tweede Nationale Vergadering
Personalia
voornamen (roepnaam)
Jacob
titulatuur en naam
J. van Manen Jacob
geboorteplaats en -datum
Utrecht, 15 april 1752
overlijdensplaats en -datum
Rhenen, 7 november 1822
levensbeschouwing
Gereformeerd
Partij/stroming
stroming(en)
- onafhankelijk, anti-Republikeins (in de Nationale Vergaderingen)
- unitariër
Hoofdfuncties/beroepen
- kleermaker en vlekuitdoener
- vertaler van Duitse boeken (literatuur, opvoedkunde, wetenschap, politiek), vanaf 1780
- redacteur van het opinieblad 'De Vrye Nederlander', 1785 (oprichter)
- schout, gaardermeester en secretaris van de heerlijkheid Renswoude en Emmikhoven, van 1793 tot 1798
- lid Vergadering provisionele vertegenwoordigers van het gewest Utrecht, van 23 maart 1795 tot 1 maart 1796
- lid Staten-Generaal voor Utrecht, van januari 1796 tot februari 1796
- lid Eerste Nationale Vergadering, van 1 maart 1796 tot 1 september 1797 (voor het district Zeist)
- lid Tweede Nationale Vergadering, van 1 september 1797 tot 22 januari 1798 (voor het district Utrecht I)
- voorzitter (Tweede) Nationale Vergadering, van 30 oktober 1797 tot 13 november 1797
- lid departementaal bestuur, departement Monden van de Rijn, van 1 januari 1799 tot 21 juni 1802 (voor de Ring van Utrecht)
- schout van Rhenen en Emmikhoven, van 1802 tot 1803
- hoofdschout, heerlijkheid Rhenen en Emmikhoven, van 1 april 1803 tot 1811
- schoolopziener, district Utrecht, van 1806 tot 6 november 1822
- lid raad, arrondissement Amersfoort (tijdens de inlijving)
- vrederechter, kanton Rhenen, van 24 januari 1811 tot 6 november 1822
Nevenfuncties
- lid genootschap voor de dichtkunst 'Volmaekter door den Tijd', vanaf 1775
- secretaris Genootschap van wapenhandel 'Pro patria et libertate', vanaf 1784
- dijkgraaf Rhenense Nude en de Grebbedijk, vanaf 1 april 1803
afgeleide functies, presidia etc.
lid constitutiecommissie van eenentwintig (Eerste Nationale Vergadering), van 15 maart 1796 tot 10 november 1796
Wetenswaardigheden
algemeen
- Hij sloot zich in 1785 aan bij de patriotse beweging van Ondaatje in Utrecht en werd in april 1787 door de vergadering van gewapende burgers benoemd tot één van de gevolmachtigden van de Utrechtse schutterij en burgerij
- In september 1787 vluchtte hij eerst naar Brabant; dit vanwege zijn patriottische voorkeur. In november 1787 werd hij door de Staten-Generaal uit de republiek verbannen. Hij vertrok daarna naar het buitenland.
- Na de staatsgreep van 22 januari 1798 werd hij gevangen genomen en op 3 februari 1798 naar Huis Ten Bosch overgebracht. Daarna zat hij gevangen in Soestdijk. Zijn vrijlating volgde op 11 augustus 1798.
uit de privésfeer
- Hij was een autodidact; hij ontving diverse gouden en zilveren medailles van letterkundige genootschappen voor zijn verdiensten op letterkundig gebied
- Zijn vader was tabakshandelaar te Utrecht
niet-aanvaarde politieke functies
- drossaard van Empel, 1788 (geweigerd door de Staten-Generaal)
woonplaats(en)/adres(sen)
- Utrecht, van 15 mei 1752 tot 1787
- Renswoude, vanaf 1792
- Rhenen, van 1 april 1803 tot 7 november 1822
Publicaties van/over
lijst van publicaties
- gedichten, pamfletten, redevoeringen etc.
- vertalingen van Duitse geschriften
literatuur/documentatie
- Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek, deel VIII, 1098
- P.A.J. van den Berg, 'Nationalisme, soevereiniteit en representatie: de politieke opvattingen van Jacob van Manen Adrz. (1752-1822) in: Theoretische Geschiedenis, 26/3 (1999) 380-396
- P.A.J. van den Berg, 'Vaderlandsliefde, vrijheid en mensenrechten aan het eind van de achttiende eeuw: Jacob van Manen Adrz. (1752-1822) en de Staatsregeling van 1798' in: O. Moorman van Kappen en E.C. Coppens (red.) 'De Staatsregeling voor het Bataafsche Volk van 1798' (2001), 35-71
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Renswoude, 26 mei 1802
echtgeno(o)t(e)/partner
A.A.J.Ch. Brouwer, Anna Abramina Johanna Christina
kinderen
7 kinderen
vader
A. van Manen, Adriaan
geboorteplaats en/of -datum
Utrecht, 5 juni 1765
moeder
J. Vogel, Johanna (tweede echtgenote van vader)
geboorteplaats en/of -datum
Utrecht, 4 oktober 1755
stiefmoeder
J. Eggerix (Eggeregs), Johanna
