J. (Johan) Zwanikken

J. Zwanikken
bron: Katholiek Documentatie Centrum, Nijmegen

Zelfverzekerde vakbondsleider, voorman van de Katholieke Arbeiders Beweging, die ruim tien jaar voor de KVP in de Tweede Kamer zat. Was in 1959 voorstander van een nieuwe coalitie met de PvdA en in 1960 al gauw degene die bij fractieleider Romme het slechte functioneren van minister Van Rooy aan de orde stelde. Hield zich bezig met volksgezondheid en omroepzaken en was één van de KVP-woordvoerders bij de behandeling van de Algemene Bijstandswet. Hoopte tevergeefs dat het bezitvormingsbeleid de mensen op den duur in staat zou stellen als zelfstandige persoonlijkheid hun eerste nood te lenigen.

KVP
functie(s) in de periode 1956-1967: lid Tweede Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Johan (Johan)

titulatuur en naam

J. Zwanikken Johan (Johan)

geboorteplaats en -datum

Laren (N.H.), 26 februari 1908

overlijdensplaats en -datum

Hattem, 11 december 1985

levensbeschouwing

Rooms-Katholiek

Partij/stroming

partij(en)

KVP (Katholieke Volkspartij)

Hoofdfuncties/beroepen

  • elektriciën
  • lid bestuur RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond), aartsbisdom Utrecht, van 1933 tot 1937
  • secretaris RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond), aartsbisdom Utrecht, van 1937 tot 1949 (vanaf 1945 KAB, Katholieke Arbeiders Beweging)
  • lid gemeenteraad van Hilversum, van 3 september 1946 tot november 1956
  • voorzitter KAB (Katholiek Arbeiders Beweging), aartsbisdom Utrecht, van 12 december 1949 tot 1964
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 6 november 1956 tot 22 februari 1967
  • bestuurder in algemene dienst NKV (Nederlands Katholiek Vakverbond), van 1964 tot 1966
  • directeur Verbond voor Veilig Verkeer Nederland, van juni 1966 tot 1 juli 1967 (ontslag vanwege gezondheid)

Partijpolitieke functies

overzicht

  • lid bestuur KVP afdeling Hilversum
  • lid bestuur KVP Kamerkring Haarlem

Nevenfuncties

  • lid bestuur Katholieke Jonge Werkman, aartsbisdom Utrecht, van 1928 tot 1933
  • lid Raad van Arbeid te Amersfoort
  • lid dagelijks bestuur KAB, van 1949 tot 1963
  • lid bestuur Stichting voor Maatschappelijke Gezinszorg, aartsbisdom Utrecht (voor 1956)
  • voorzitter Nederlands Katholiek Centrum voor Beroepskeuzevoorlichting (voor 1956)
  • voorzitter Katholiek ziekenfonds
  • lid redactie tijdschrift "Ziekenfondsvragen"
  • lid bestuur Kamer van Koophandel en Fabrieken voor 't Gooi te Hilversum (vóór 1956, nog in 1958)
  • lid Raad van Commissarissen drukkerij "Lumax"
  • lid Raad van Commissarissen CVB (Centrale Volksbank)
  • lid Raad van Commissarissen van een kleine uitgeverij
  • lid Raad van Commissarissen "De Volkskrant, omstreeks 1958 (nog in 1963)
  • lid hoofdbestuur TVN (Nationale Stichting Televisiereclame Nederland), van februari 1963 tot maart 1963
  • lid Nederlandse delegatie naar de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties, 1964 (als technisch adviseur voor sociale aangelegenheden)
  • diverse functies in enkele maatschappelijke organisaties

afgeleide functies, presidia etc.

voorzitter bijzondere commissie voor het wetsontwerp tot aanpassing en technische herziening van de Ziekenfondswet (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 16 november 1965 tot december 1965

Opleiding

voortgezet onderwijs

  • u.l.o.

hoger beroepsonderwijs

  • Kweekschool voor onderwijzers (enige tijd)

cursussen

  • opleiding gewestelijke sociale school van het R.K. Werkliedenverbond

Activiteiten

als parlementariër

  • Hield zich in de Tweede Kamer vooral bezig met maatschappelijk werk, omroepzaken, sociale zaken en volksgezondheid (ziektekostenverzekering)

opvallend stemgedrag

  • Behoorde in 1962 tot de minderheid van zijn fractie die vóór een (verworpen) initiatiefwetsvoorstel-Vondeling stemde over verlenging van de Wet vervreemding landbouwgronden
  • In 1962 stemden hij en Weijters als enigen van hun fractie tegen een motie-Beernink over verhoging van de ambtenarensalarissen
  • Behoorde in 1963 tot de 18 leden van zijn fractie die vóór een motie-Van Someren-Downer over de komst van een commercieel tweede tv-net stemden
  • In 1966 stemden hij en Weijters als enigen van hun fractie vóór een (verworpen) motie-Nederhorst tegen het invoeren van een eigen risico in het ziekenfonds
  • Behoorde in 1966 met Fiévez, mevr. Kok, Moorman en Weijters tot de minderheid van zijn fractie die vóór een (verworpen) motie-Beernink stemde waarin teleurstelling werd uitgesproken over de door minister Smallenbroek gevolgde procedure bij het ontslag van de Amsterdamse hoofdcommissaris Van der Molen

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Behoorde in juni 1963 tot de 12 leden van de KVP-fractie die de keuze van formateur (en KVP-fractievoorzitter) De Kort voor een coalitie met de VVD afwezen
  • Was in de 'Nacht van Schmelzer' (13/14 oktober 1966) vanwege ziekte afwezig
  • Behoorde in 1967 tot de christenradikalen in de KVP, maar trad niet toe tot de PPR

anekdotes en citaten

  • Hij hield in 1963 bij de behandeling van de Algemene Bijstandwet een pleidooi voor een ruimere interpretatie van het begrip noodzakelijke kosten. Hij noemde onder meer een sigaartje, een bloemetje op tafel en een cadeautje van een gulden voor het jarige nichtje.

woonplaats(en)/adres(sen)

Hilversum, Beyerincklaan 6, omstreeks 1956 (nog in 1966)

ridderorden

  • Officier in de Orde van Oranje-Nassau, 27 april 1962
  • Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 28 april 1967

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

lid Katholieke Jonge Werkman

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Laren (N.H.), 6 juni 1934

echtgeno(o)t(e)/partner

W. Arends, Wilhelmina

kinderen

5 zoons en 2 dochters

vader

J. Zwanniken, Johannes

geboorteplaats en/of -datum

Laren (N.H.), 8 maart 1862

beroep vader

landbouwer

moeder

G. Knuvers, Gerretje

geboorteplaats en/of -datum

Hilversum, 24 juli 1864

beroep grootvader (vaderskant)

landarbeider

beroep grootvader (moederskant)

jachtopziener