H. Pollema

H. Pollema
bron: Beeldbank Nationaal Archief

Onderwijzer uit de zuidwesthoek van Friesland, die vijf jaar voor de ARP in de Tweede Kamer zat; eerst voor het district Sneek en daarna voor Gorinchem. Was onder meer schoolopziener en gedeputeerde. Na zijn Kamerlidmaatschap twaalf jaar burgemeester van Lemsterland. Stoere Fries, ruwe bolster met blanke pit; eenvoudig en bescheiden. Actief in verenigingen voor christelijke kweekscholen en kenner van de Friese geschiedenis en van het waterstaatsbestuur. Vader van de CHU-senator Rommert Pollema.

ARP
functie(s) in de periode 1908-1913: lid Tweede Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Hendrik

titulatuur en naam

H. Pollema Hendrik

geboorteplaats en -datum

Makkum (gem. Wonseradeel), 8 november 1851

overlijdensplaats en -datum

Heemstede, 29 maart 1932

begraafplaats en -datum

Sneek, 2 april 1932

levensbeschouwing

  • Hervormd: orthodox
  • Dolerend, van 1886 tot 1892
  • Gereformeerd, vanaf 1892

Partij/stroming

partij(en)

ARP (Anti-Revolutionaire Partij)

Hoofdfuncties/beroepen

  • hulponderwijzer lagere school te Berlikum (Frl.), vanaf 1870
  • onderwijzer, Christelijke lagere school te Witmarsum, tot 1877
  • hoofdonderwijzer, Christelijke lagere school te Witmarsum, van 1877 tot 1884
  • hoofdonderwijzer, Christelijke lagere school te Nijland, van 1884 tot juli 1901
  • lid Provinciale Staten van Friesland, van 4 juli 1893 tot 3 juli 1923 (1893-1919 voor het kiesdistrict Sneek)
  • lid Gedeputeerde Staten (onder meer belast met waterstaat) van Friesland, van 3 juli 1901 tot 15 december 1919
  • schoolopziener, arrondissement Weidum (Frl.), van 1 september 1902 tot 1 januari 1921
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 9 november 1908 tot 16 september 1913 (1908-1909 voor het kiesdistrict Sneek, 1909-1913 voor het kiesdistrict Gorinchem)
  • burgemeester van Lemsterland, van 15 december 1919 tot 1 december 1931

Partijpolitieke functies

overzicht

  • voorzitter A.R.-kiesvereniging te Wymbritseradeel
  • lid bestuur Centrale A.R.-kiesvereniging, district Sneek
  • redacteur antirevolutionaire tijdschrift "Het Vaandel" te Sneek, van oktober 1892 tot december 1893 (samen met P. van Vliet jr.)
  • lid Centraal Comité van ARP-kiesverenigingen, van april 1909 tot 1912
  • lid Centraal Comité van ARP-kiesverenigingen, van 1918 tot 1920

Nevenfuncties

  • voorzitter bestuur Veenpolder te Delfstrahuizen
  • lid bestuur Christelijke Kweekschool te Leeuwarden (nog in 1926)
  • lid bestuur Christelijke Kweekschool te Sneek (nog in 1926)
  • lid Staatscommissie onderzoek naar de financiële toestand van de gemeenten (Staatscommissie-Godin de Beaufort), van 7 juli 1903 tot maart 1908
  • lid College van Curatoren Veeartsenijkundige Hogeschool te Utrecht, van 8 januari 1918 tot 1925
  • lid College voor de Visscherijen, omstreeks 1919 en nog in 1931
  • lid Zuiderzeeraad, van 31 maart 1919 tot 2 april 1932
  • lid Generale commissie (art 3 Zuiderzee-steunwet 1925), vanaf 1926

afgeleide functies, presidia etc.

lid Centrale Afdeling (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van mei 1911 tot september 1911

Opleiding

onderwijs buiten schoolverband

opleiding Instituut "IJsselman" te IJlst (moderne talen)

primair onderwijs

  • Prot.Chr. lagere school

opleidingen

  • Normaalschool voor onderwijzers te Franeker, tot 1870

Activiteiten

als parlementariër

  • Sprak in de Tweede Kamer met name over waterstaat en onderwijs

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Was in de jaren 30 fel tegenstander van de ordening van het bedrijfsleven, een standpunt waarop hij omstreeks 1939 terugkwam
  • Zette zich als gedeputeerde onder meer in voor het oprichten van waterschappen en voor het bouwen van één stoomgemaal, het gemaal bij Tacozijl, het grootste van Europa

uit de privésfeer

  • Stiefvader van prof. J. Oranje
  • Zijn tweede echtgenote was eigenares van een boekwinkel

anekdotes en citaten

  • "De christelijk-historischen duiken dieper in het beginsel dan in hun portemonnee (t.b.v. de partij)" (quote)
  • Ondanks het feit dat hij in het gebruik van zijn handen gehandicapt was, heeft hij het Kamerlidmaatschap op voortreffelijke wijze vervuld

verkiezingen

  • Werd in 1894 in het kiesdistrict Sneek na herstemming verslagen door H. Goeman Borgesius (ul)
  • Werd in 1897 na herstemming in het kiesdistrict Dokkum verslagen door E. Schaafsma (ul)
  • Werd in 1908 bij een tussentijdse verkiezing in het district Sneek bij enkelvoudige kandidaatstelling gekozen
  • Versloeg in 1909 in het district Gorinchem Th.H. de Meester (ul)
  • Was in 1913 geen kandidaat meer

woonplaats(en)/adres(sen)

  • 's-Gravenhage, Piet Heinstraat 120, omstreeks 1911
  • Lemmer, omstreeks 1926

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 18 maart 1908

hobby's

Friese geschiedenis

Publicaties van/over

literatuur/documentatie

  • Onze Afgevaardigden, 1909
  • Leeuwarder Courant, 25 november 1931 en 31 maart 1932

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

  • gehuwd te Witmarsum, 24 december 1879 (echtgenote overleden 4 februari 1902)
  • gehuwd (tweede huwelijk) te Middelburg, 1 januari 1915

echtgeno(o)t(e)/partner

J.R. Weerstra, Jaitske Rommerts

2e echtgeno(o)t(e)/partner

J.C. de Kruijter, Johanna Cornelia (weduwe van ds. C. Oranje)

vader

B. Pollema Szn,, Bokke

geboorteplaats en/of -datum

Arum (grietenij Wonseradeel), 18 mei 1821

beroep vader

  • timmerknecht
  • ijzerhandelaar

moeder

A. de Haan, Aaltje

geboorteplaats en/of -datum

Makkum (grietenij Wonseradeel), 22 oktober 1823

familierelaties