Vakbondsvrouw die in het kabinet-Balkenende IV als minister de projectportefeuille Wonen, Wijken en Integratie had. Begon haar loopbaan in het vormingswerk en werd daarna bestuurder van de onderwijsvakbond. Was drie jaar vicevoorzitter van de FNV en stapte toen over naar overheid en bedrijfsleven. Maakte zich als minister vooral sterk voor een geïntegreerde aanpak van problemen in (stedelijke) wijken. Toonde daarbij ook een grote persoonlijke betrokkenheid. Onzekerheid over de financiering van de wijkaanpak verstoorde haar relatie met PvdA-leider Bos. Ongelukkige mediaoptredens ondermijnden daarnaast haar gezag. Op 14 november 2008 trad zij af, nadat de partijleiding het vertrouwen in haar had opgezegd.
CPN (Communistische Partij Nederland) (in haar studententijd)
PvdA (Partij van de Arbeid)
Hoofdfuncties/beroepen
vormingswerker werkende jongeren te Gouda
adjunct-directeur vormingswerk werkende jongeren
bezoldigd bestuurslid ABOP (Algemene Bond voor Onderwijzend Personeel), FNV-Onderwijsbond, tot maart 1988
voorzitter ABOP (Algemene Bond voor Onderwijzend Personeel), van maart 1988 tot januari 1994
vicevoorzitter FNV (Federatie Nederlandse Vakbeweging), van januari 1994 tot 1 juni 1997
landelijk procesmanager SWI (Samenwerking Werk en Inkomen), ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, van 1997 tot 2000
projectleider Taskforce Inburgering, van 2000 tot 2002 (ingesteld door minister Van Boxtel in juni 2000)
zelfstandig adviseur/interim-manager, van 1 juli 2000 tot februari 2007
voorzitter branchevereniging voor reïntegratiebedrijven BoaBorea (aanvankelijk Borea), van september 2000 tot februari 2007
minister zonder portefeuille, minister voor Wonen, Wijken en Integratie, van 22 februari 2007 tot 14 november 2008
zelfstandig adviseur/interim-manager op het gebied van wonen, arbeidsmarktbeleid, sociale zekerheid, zorg, inburgering en onderwijs, vanaf 2010
takenpakket (bewindspersoon)
Programmaminister voor integratie en inburgering (inclusief 'ceremonie') en belast met coördinatie integratie minderheden, antidiscriminatie, Grotestedenbeleid, wonen, huisvesting, huurbeleid/huurtoeslag, buurtbudgetten, bestrijden van lokale overlast en bevorderen buurtgerichte veiligheid
lid Raad van Commissarissen woningcorporatie "Mitros"
lid Adviescommissie Dagarrangementen
voorzitter MDW werkgroep "Doelmatigheid van de scholingsmarkt"
lid bestuur VNO-NCW
lid Raad van Advies GVB (Gemeentelijk Vervoer Bedrijf) Amsterdam
lid Raad van Commissarissen N.V. Havenbedrijf Rotterdam
lid Raad van Commissarissen N.V. Electrabel Nederland
lid Raad van Commissarissen Elivio Holding B.V.
lid bestuur NVAO (Nederlands-Vlaamse Accreditatie Organisatie)
lid bestuur NCB (Nederlands Centrum Buitenlanders)
voorzitter Raad van Commissarissen Unilever Nederland B.V., van 1 januari 2003 tot 22 februari 2007
voorzitter Novib, van 1 juni 2004 tot 22 februari 2007
lid commissie Zeggenschap en versterking positie huurders (Commissie-Leemhuis), van mei 2005 tot oktober 2005
lid bestuur Nationale Reis Opera, tot 22 februari 2007
lid Raad van Toezicht Voedingscentrum, tot 22 februari 2007
voorzitter bestuur Stichting Tolerance Unlimited, tot 22 februari 2007
lid curatorium Willem Drees-lezing, tot 22 februari 2007
voorzitter Spiegelgroep Sectorbestuur Onderwijsarbeidsmarkt, tot 22 februari 2007
lid bestuur Stichting Artra Arbeidsmarkttrainingen, tot 22 februari 2007
lid Adviescommissie Normering Inburgeringseisen (commissie-Franssen), tot 22 februari 2007
lid Raad van Toezicht Resto VanHarte (opzetten van sociale restaurants in steden), vanaf oktober 2009
voorzitter LVG (Landelijke Vereniging Georganiseerde eerste lijn), vanaf december 2009
lid Raad van Commissarissen MN services (pensioenuitvoerder), van april 2011 tot april 2015
voorzitter Raad van Commissarissen Cition (parkeerbeheer Amsterdam), tot januari 2012 (stapte op vanwege openbare aanbesteding parkeerbeheer)
voorzitter Raad van Commissarissen MN services (pensioenuitvoerder), van 2015 tot mei 2019
voorzitter bestuur Nisa for Nisa (vrouwencentrum Amsterdam-Slotervaart)
lid Raad van Advies Fourstar Groep (Europees reïntegratiebedrijf)
lid Klachtencommissie Governance en beloning MBO
lid Adviesraad RAI Vereniging
voorzitter a.i. Anko (Koninklijke Algemene Nederlandse Kappersorganisatie)
lid visitatiecommissie voormalige rijksmusea
voorzitter stichting Andere Handen, vanaf 17 januari 2018
Opleiding
voortgezet onderwijs
h.b.s.-a, Rijks Hogere Burgerschool te Zierikzee, tot 1967
hoger beroepsonderwijs
Sociale Academie "De Horst" te Driebergen, tot 1972
academische studie
onderwijskunde, Universiteit van Amsterdam, tot 1987
Activiteiten
als bewindspersoon (beleidsmatig)
Trok in 2007 het wetsvoorstel Modernisering huurbeleid 2007 in, dat in 2006 door de Tweede Kamer was aanvaard. Het wetsvoorstel was ingediend door minister Dekker en in de Kamer verdedigd door minister Winsemius en beoogde de slechte verhouding tussen prijs en kwaliteit van huurwoningen aan te pakken. De woningen met de hoogste marktwaarde zouden onder meer worden geliberaliseerd. (30.595)
Trok in 2007 het wetsvoorstel Aanvullende maatregelen inzake onder meer de terugzending van Antilliaanse en Arubaanse risicojongeren in, vanwege twijfel over de effectiviteit en doelmatigheid (30.962)
Bracht in 2007 het Actieplan Krachtwijken uit. Het in het project 'van probleemwijk naar prachtwijk' aankondigde beleid richt zich op bestrijding van de maatschappelijke problemen in veertig stadswijken (later 'Vogelaarwijken' genoemd) in grote en middelgrote gemeenten en op verbetering van de positie van de inwoners van deze wijken. Thema's die daarbij centraal staan zijn wonen, werken, leren en opgroeien, integreren en veiligheid. Een programmadirectie bestaande uit ambtenaren van de betrokken ministeries ondersteunt dit project. (30.995)
Sloot in 2007 een principeakkoord met de koepelorganisatie van woningbouwcorporaties "Aedes" over de financiering van de wijkenaanpak. Jaarlijks dienden de corporaties tien jaar lang 250 miljoen euro te storten in een investeringsfonds. De minister zou gelden uit dat fonds toewijzen voor de verbetering van veertig door het kabinet gekozen urgentiewijken. Doordat de regeling algemeen verbindend zou worden, zouden corporaties zich er niet aan kunnen onttrekken. Het lukte daarna echter niet om een voorstel voor een investeringsfonds uit te werken, omdat de voorwaarde dat 750 miljoen euro aan een investeringsfonds moest worden overgedragen, door Aedes werd afgewezen. Zij besloot daarop in januari 2008 de corporaties buiten de 40 wijken een heffing van 75 miljoen euro op te leggen. Het kabinet maakte in mei 2008 157 miljoen extra vrij voor het wijkenbeleid.
Bracht in 2007 de Integratienota 2007-2011 'Zorg dat je erbij hoort!' uit. Met het integratiebeleid wil het kabinet de burgers aanspreken op gemeenschappelijke belangen. De toenemende polarisatie in Nederland moet een halt worden toegeroepen. Integratie kan alleen tot stand komen wanneer allochtonen en autochtonen onze samenleving als hun samenleving accepteren. Burgers moeten worden aangesproken op rechten en plichten. Net als van autochtonen wordt van allochtonen verwacht dat ze hun best doen om zich een plaats in die samenleving te veroveren, door de taal te leren, een opleiding te volgen en af te maken, een inkomen te verwerven, verantwoordelijkheid te nemen voor de opvoeding van hun kinderen. Actief burgerschap is daarbij essentieel. (31.268)
Bracht in 2008 samen met de ministers Hirsch Ballin, Ter Horst en Rouvoet het Actieplan Overlast en Verloedering uit. Hierin staan maatregelen om knelpunten bij de aanpak van overlast weg te nemen. Het beleid richt zich op aanpak van overlast door jongeren, uitgaansoverlast, overlast in de woon- en leefomgeving en verloedering van de fysieke woon- en leefomgeving. Gemeenten krijgen op die punten nieuwe (wettelijke) instrumenten en de samenwerking en regievoering worden versterkt. Ook de mogelijkheden voor burgers om onderling respect in een buurt te verbeteren, worden uitgebreid. (28.684)
Verdedigde in 2008 in de Tweede Kamer met succes een wetsvoorstel tot wijziging van de Wet inburgering, waardoor gemeenten mogelijkheid krijgen alle inburgeringsplichtigen een inburgeringsvoorziening aan te bieden. Het wetsvoorstel werd door minister Van der Laan in het Staatsblad gebracht. (31.318)
Wetenswaardigheden
algemeen
Bereidde als voorzitter van de (linkse) ABOP de fusie voor met het (liberale) Nederlands Genootschap van Leraren in de Algemene Onderwijsbond
Was in 2003 de eerste vrouw die president-commissaris van een beursgenoteerde onderneming werd
Leidde in 2005 de onderhandelingen tussen stakende huisartsen, de zorgverzekeraars en het ministerie van VWS over het inkomen van de huisartsen en wist een akkoord te bereiken
Deed op 13 juli 2007 in dagblad Trouw dat de uitspraak dat de islamitische cultuur zich zo diepgaand in de Nederlandse samenleving nestelde, dat op de lange duur waarschijnlijk kon worden gesproken van een land dat uitging van een 'joods-christelijke-islamitische traditie'. Een door Wilders ingediende motie van wantrouwen vanwege deze uitspraak kreeg alleen steun van de PVV-fractie.
Op 6 november 2008 verwierp de Tweede Kamer een door SP'er Jansen ingediende motie van wantrouwen vanwege de gang van zaken rond een miljarden project van de Rotterdamse woningcorporatie Woonbron. Die corporatie zag de kosten voor aankoop en renovatie voor stoomschip 'Rotterdam' in drie jaar oplopen van zes naar bijna tweehonderd miljoen euro. Het schip moest een hotel-, congres- en theatercentrum worden en zo bijdragen aan de werkgelegenheid in de wijk Katendrecht. Haar werd verweten niet te hebben ingegrepen en de Kamer onvolledige te hebben ingelicht. Alleen de fracties van SP, PVV en Verdonk steunden de motie.
Kondigde op 13 november 2008 na overleg met partijleider Bos, fractievoorzitter Hamer en partijvoorzitter Ploumen haar aftreden aan, nadat het vertrouwen in haar was opgezegd. De partijtop vond dat op zij op de beleidsterreinen waarvoor zij verantwoordelijk was onvoldoende resultaten had bereikt en dat zij ook onvoldoende gezag had om dat in de komende periode wel te bereiken.
Bij haar gedwongen vertrek speelde de (negatieve) beeldvorming rond haar persoon een belangrijke rol. Vooral dagblad 'De Telegraaf' en de website 'Geen Stijl' voerden een campagne tegen haar en haar integratiebeleid. Tijdens een uitzending van het programma 'Pauw & Witteman' werd zij overdonderd door felle kritiek van de schrijfster Heleen van Roijen en uitgever Jort Kelder. De affaires rond de s.s. Rotterdam en de invoering van een registratiesysteem voor Antilliaanse probleemjongeren bekoelden in 2008 de relatie met de Tweede Kamer, en meer in het bijzonder met haar geestverwanten in die Kamer
Kreeg in de grootstedelijke wijken waarvoor zij zich als minister inzette veel waardering voor haar grote betrokkenheid met de problemen
uit de privésfeer
In de periode dat zij voorzitter van onderwijsbond ABOP was, was Jacques Tichelaar daarvan secretaris
Haar ouders hadden een veeteeltbedrijf in Anna Jacobapolder (Sint Philipsland). Haar moeder was actief in de Christelijke Boeren- en Tuindersbond.
Publicaties van/over
lijst van publicaties
"Twintig maanden knettergek. Dagboek van een ministerschap" (samen met Onno Bosma, 2009)
literatuur/documentatie
Marcella Breedeveld en Joop Meijnen, "'Ik heb geen grand design, zo ben ik niet'", NRC Handelsblad, 20 juni 1994
Ron Meerhof en John Wanders, "De onzekerheid voorbij. Interview Ella Vogelaar", De Volkskrant, 7 april 2007
Coen Verbraak, "Altijd authentiek gebleven", De Volkskrant, 15 november 2008
G. Verbeet, "Ella Vogelaar (1949-2019). Gedereven strijdend voor een rechtvaardige samenleving". in: Jaarboek parlementaire geschiedenis 2020, 147-150
