Dr. J.I.J.M. (Jos) Schmutzer

J.I.J.M. Schmutzer
bron: Persoonlijkheden

In Wenen geboren sociaal voelende katholieke minister van Overzeese Gebiedsdelen in het laatste oorlogskabinet (Gerbrandy III). Was als mineraloog werkzaam in Nederlands-Indië en tevens als vertegenwoordiger van de mede door hem opgerichte Indische Katholieke Partij lid van de Volksraad en het College van Gedelegeerden. Bekleedde daarna in Utrecht een universitaire leerstoel.

RKSP
functie(s) in de periode 1945: minister

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Wetenswaardigheden
  8. Publicaties van/over
  9. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Josef Ignaz Julius Maria (Jos)

titulatuur en naam

Dr. J.I.J.M. Schmutzer Josef Ignaz Julius Maria (Jos)

geboorteplaats en -datum

Wenen (Oost.), 11 november 1882

overlijdensplaats en -datum

Utrecht, 26 september 1946

levensbeschouwing

Rooms-Katholiek

Partij/stroming

partij(en)

  • IKP (Indische Katholieke Partij), vanaf 1918
  • RKSP (Roomsch-Katholieke Staatspartij), tot 22 december 1945
  • KVP (Katholieke Volkspartij), vanaf 22 december 1945

Hoofdfuncties/beroepen

  • assistent mineralogie van Prof. Grutterink, Technische Hogeschool te Delft, vanaf 1904
  • privaat-docent mineralogie, Rijksuniversiteit Utrecht, van 1911 tot 1912
  • studiereis door Nederlands-Indië, van 1912 tot 1913
  • functie bij onderneming "Gondang Lipoero" bij Djokjakarta, omstreeks 1913 tot 1916
  • lid firma "E. Moorman & Co." te Soerabaja, vanaf 1916
  • lid Volksraad van Nederlands-Indië, van 21 mei 1918 tot 1 december 1929
  • verlof in Nederland, 1923
  • lid College van Gedelegeerden van Nederlands-Indië, van 1 juli 1927 tot 1 december 1929
  • hoogleraar crystallogie, mineralogie en petrographie, Rijksuniversiteit Utrecht, van 1 januari 1930 tot 26 september 1946 (benoemd 23 november 1929, op non-actief in 1945)
  • minister van Overzeese Gebiedsdelen, van 23 februari 1945 tot 25 juni 1945

Partijpolitieke functies

overzicht

  • fractievoorzitter IKP, Volksraad van Nederlandsch-Indië, tot december 1929
  • voorzitter IKP, vanaf 1928

Nevenfuncties

  • lid Raad van Commissarissen N.V. Dagblad "De Koerier" te Batavia, vanaf april 1927
  • lid Radioraad, van juli 1930 tot 1940
  • lid Indië-programmacommissie
  • ondervoorzitter ETI (Economisch-Technologisch Instituut) te Tilburg, omstreeks 1931
  • lid commissie van advies nopens bevordering van de economische samenwerking tussen Nederland en Nederlandsch-Indië, vanaf september 1932
  • lid Commissie werelduitzendingen, van september 1937 tot 1 januari 1938
  • voorzitter R.K. Comité voor slachtoffers van geloofsvervolging, vanaf 1936
  • voorzitter Katholiek Internationaal Kantoor voor Vluchtelingen, vanaf 1939 (oprichter)
  • lid uitvoerend comité Hulpverlening aan kinderen in Spanje, 1939
  • lid bestuur Vereeniging "Katholieke Studiebelangen", Landbouwhogeschool te Wageningen, omstreeks 1946

afgeleide functies, presidia etc.

tweede voorzitter Volksraad, tot 1 december 1929

comités van aanbeveling, erefuncties etc.

erelid "Sint Melaniawerk" (jeugdwerk)

Opleiding

voortgezet onderwijs

  • Hogere Burgerschool te Soerabaja, tot 1898

academische studie

  • mijnbouwkunde, Polytechnische School te Delft, van 1898 tot 1904
  • mijnbouwkunde, "Ecole Nationale Superieure des Mines" te Parijs, van 1902 tot 1903 (als kandidaat-mijningenieur voor dienst in Indië)

promotie

  • technische wetenschappen, Technische Hogeschool te Delft, 26 januari 1910 (cum laude)

Wetenswaardigheden

algemeen

  • Richtte in 1918 samen met L.J.M. Feber de Indische Katholieke Partij op

uit de privésfeer

  • Nam met zijn broer Ir. J.R.A.M. Schmutzer het initiatief tot de aanleg van de bononganwaterleiding
  • Hij gaf de stoot tot de aanpassing van de christelijke kunst aan inheemse stijlvormen. Zijn ontwerpen werden in hout en steen door inheemse kunstenaars vervaardigd.
  • Samen met echtgenote verrichtte hij veel sociaal-charitatief en missiewerk
  • Op Gondang Lipoero werd al in 1918 met inlanders een arbeidsovereenkomst met arbitrage-clausule gesloten
  • Zijn vader was koopman en viceconsul van Zweden en Noorwegen. Hij trad in Semarang in het huwelijk.

verkiezingen

  • Was in 1935 en 1937 RKSP-kandidaat bij de Eerste Kamerverkiezingen
  • Was in 1946 KVP-kandidaat bij de Eerste Kamerverkiezingen

woonplaats(en)/adres(sen)

Utrecht, Maliesingel 26, omstreeks 1938

ridderorden

  • Officier in de Orde van Oranje-Nassau, 30 augustus 1925
  • Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 17 september 1946

buitenlandse onderscheidingen

Commandeur in de Orde van de H. Gregorius de Grote

relevante buitenlandse reizen

studiereis in Indië, vanaf 1912

Publicaties van/over

lijst van publicaties

  • "Bijdrage tot de kennis der postcenomane hypoabyssische en effussieve gesteenten van het Westelijk Müllergebergte in Centraal-Borneo" (dissertatie, 1910)
  • "Europeanisme of katholicisme" (1929)
  • "Wereldbeeld en wetenschap" (1930)
  • diverse publikaties over mineralogie en gesteentekunde, daarnaast over suikerriet, Indische sociale politiek en inheemse religieuze kunst

literatuur/documentatie

  • Persoonlijkheden in het Koninkrijk der Nederlanden in woord en beeld (1938)
  • L. de Jong, "Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog", deel IX (tweede helft), 1084

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te Krian (suikerplantage op Java), 10 augustus 1918

echtgeno(o)t(e)/partner

L.C.A. Hendriksz, Lucie Cornelie Amelie

kinderen

3 zonen

vader

G.J.J. Schmutzer, Gottfried Josef Julius

geboorteplaats en/of -datum

Praag, 1 april 1847

moeder

E.F.W. Karthaus, Elise Franciska Wilhelmine (weduwe van Stefanus Berends)

geboorteplaats en/of -datum

Surabaja (Ned.-Indië), 30 juli 1852