Dr. J. de Zwaan

J. de Zwaan
bron: Fotoarchief Eerste Kamer

Vooraanstaande theoloog (Nieuw-Testamenticus), die als vicevoorzitter en Eerste Kamerlid een belangrijke rol in de CHU speelde. Korte tijd predikant en op 29-jarige leeftijd hoogleraar in Leiden. Was ook enige tijd hoogleraar in Groningen. Lid van de redactie van het Zondagsblad van De Nederlander. In de Eerste Kamer woordvoerder onderwijs en overzeese gebiedsdelen.

CHU
functie(s) in de periode 1937-1956: lid Eerste Kamer

Inhoud

  1. Personalia
  2. Partij/stroming
  3. Hoofdfuncties/beroepen
  4. Partijpolitieke functies
  5. Nevenfuncties
  6. Opleiding
  7. Activiteiten
  8. Wetenswaardigheden
  9. Publicaties van/over
  10. Familie/gezin

Personalia

voornamen (roepnaam)

Johannes

titulatuur en naam

Dr. J. de Zwaan Johannes

geboorteplaats en -datum

's-Gravenhage, 26 juni 1883

overlijdensplaats en -datum

Leiden, 23 december 1957

levensbeschouwing

Hervormd: midden-orthodox

Partij/stroming

partij(en)

CHU (Christelijk-Historische Unie)

Hoofdfuncties/beroepen

  • predikant Nederlandse Hervormde Kerk te Heemse (Ov.), van 14 april 1907 tot 5 maart 1911
  • predikant Nederlandse Hervormde Kerk te Baambrugge, van 12 maart 1911 tot 5 mei 1912
  • buitengewoon hoogleraar Grieks en Oosters Christendom, Rijksuniversiteit Leiden, van 1 mei 1912 tot 1 januari 1914
  • hoogleraar oud-Christelijke letterkunde, uitleg Nieuwe Testament en encyclopedie der godsdienst, Rijksuniversiteit Groningen, van 1 januari 1914 tot 1 december 1929
  • lid gemeenteraad van Groningen, van 4 september 1923 tot 2 december 1929
  • rector magnificus Rijksuniversiteit Groningen, van september 1926 tot september 1927
  • lid Provinciale Staten van Groningen, van 5 juli 1927 tot 1 december 1929
  • hoogleraar oud-Christelijke letterkunde en uitleg Nieuwe Testament, Rijksuniversiteit Leiden, van 1 december 1929 tot 1 juli 1953
  • lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 8 juni 1937 tot 3 juli 1956

gevangenschap/internering

geïnterneerd gijzelaarskamp te Sint-Michielsgestel, van 4 mei 1942 tot 14 juli 1942

Partijpolitieke functies

overzicht

  • lid hoofdredactie CH-dagblad "De Nederlander"
  • secretaris CHU, van 15 april 1936 tot oktober 1946
  • vicevoorzitter CHU, van oktober 1946 tot 23 december 1957
  • gedelegeerde van het hoofdbestuur bij de Centrale van CH-Vrouwengroepen, omstreeks 1950
  • lid bestuur CHU Kamerkring Leiden, omstreeks 1950

Nevenfuncties

  • lid classicaal bestuur, Nederlands-Hervormde kerk in Zwolle
  • lid classicaal bestuur, Nederlands-Hervormde kerk in Utrecht
  • lid commissie voor de uitgave van een nieuwe Bijbelvertaling, van 1926 tot 1939
  • ouderling, Nederlands Hervormde gemeente Leiden, vanaf 1935
  • bibliothecaris "Pilgrim Fathers Society", vanaf 1935
  • lid algemeen synodale commissie van de Nederlands Hervormde Kerk, van 1939 tot 1942
  • secretary Bezau-club (beoefenaars van Nieuw-Testamentische tekstkritiek)
  • redacteur Bulletin van de Bezau-club
  • voorzitter Internationale Vereniging van Nieuw-Testamentici, vanaf 1947
  • lid Onderwijsraad, afdeling Hoger Onderwijs, vanaf 1 juli 1948

afgeleide functies, presidia etc.

  • lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), vanaf 23 juli 1946
  • voorzitter Commissie voor de Verzoekschriften (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van 2 september 1948 tot september 1949
  • lid Centrale Afdeling (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van september 1952 tot december 1952
  • voorzitter commissie van rapporteurs voor de begroting van Overzeese Rijksdelen 1953 (Eerste Kamer der Staten-Generaal), januari 1953
  • voorzitter commissie van rapporteurs voor de begroting van Overzeese Rijksdelen 1954 (Eerste Kamer der Staten-Generaal), december 1953
  • voorzitter commissie van rapporteurs voor de begroting van Overzeese Rijksdelen 1955 (Eerste Kamer der Staten-Generaal), van januari 1955 tot februari 1955

Opleiding

academische studie

  • godgeleerdheid (gepromoveerd op dissertatie), Rijksuniversiteit Leiden, van 28 september 1901 tot 31 maart 1909

cursussen

  • studie te Woodbrooke (2 terms)

Activiteiten

als parlementariër

  • Was onderwijswoordvoerder van de CHU-Eerste Kamerfractie. Hield zich ook bezig met overzeese gebiedsdelen en omroepaangelegenheden.
  • Was in 1953 woordvoerder van zijn fractie bij de behandeling van de ontwerp-Zondagswet

Wetenswaardigheden

uit de privésfeer

  • In 1938 oprichter van de internationale vereniging van nieuw-testamentici

verkiezingen

  • Werd in 1937, 1946, 1951 en 1952 gekozen door Groep IV: Zuid-Holland

woonplaats(en)/adres(sen)

  • Groningen
  • Leiden, Boerhaavelaan 31, omstreeks 1930 tot 23 december 1957

ridderorden

Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 28 april 1951

verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.

lid Comité van voorlichting inzake het vraagstuk van schadevergoeding door gebiedsuitbreiding te Leiden, 1945

Publicaties van/over

lijst van publicaties

  • "Petrus en Judas, tekstuitgave met tekstueelen commentaar" (dissertatie, 1909)
  • diverse theologische werken: zie "Wie is dat?"

literatuur/documentatie

  • M. de Jonge, "Zwaan, Johannes de", in: Biografisch lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands protestantisme, deel 4, 471
  • Wie is dat? 1956

Biografisch Woordenboek(en)

biografie opgenomen in het Biografisch Lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands Protestantisme

Familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm

gehuwd te 's-Gravenhage, 5 april 1907

echtgeno(o)t(e)/partner

G.F. Tuijt, Gerardina Frederika

vader

J. de Zwaan, Johannes

geboorteplaats en/of -datum

's-Gravenhage, 5 november 1858

beroep vader

slager

moeder

A. Kruijt, Annigje

geboorteplaats en/of -datum

Sluipwijk (later gem. Reeuwijk), 12 juni 1860