RKSP
functie(s) in de periode 1935-1937: minister
Personalia
voornamen (roepnaam)
Henri Caspar Joseph Hubert (Henri)
titulatuur en naam
Dr. H.C.J.H. Gelissen Henri Caspar Joseph Hubert (Henri)
geboorteplaats en -datum
Venlo, 15 mei 1895
overlijdensplaats en -datum
Wassenaar, 20 mei 1982
levensbeschouwing
Rooms-Katholiek
Partij/stroming
partij(en)
RKSP (Roomsch-Katholieke Staatspartij)
Hoofdfuncties/beroepen
- privaatdocent en hoofdassistent scheikunde, Technische Hogeschool te Delft, van 1919 tot 1920
- hoofd laboratorium aniline kleurstoffen, Technische Hogeschool te Delft, van 1919 tot 1920
- bedrijfsingenieur Vondelingenplaat te Schiedam
- bedrijfsingenieur metaaldraadlampenfabriek "Volt" te Tilburg
- directeur Superfosfaat- en zwavelzuurfabrieken "Coenen en Schoenmakers" te Uden-Veghel, tot maart 1920
- hoofdingenieur N.V. "Industriële Maatschappij v/h Noury en Van der Lande" te Deventer, van maart 1920 tot november 1925
- directeur N.V. "Electro-Chemische Industrie" te Roermond, van november 1925 tot 1 augustus 1930 (onderdeel van "Noury en Van der Lande")
- directeur N.V. "Maatschappij tot verkoop van den Elektrischen stroom der Staatsmijnen in Limburg" (later Provinciale Limburgsche Electriciteits-Maatschappij), van 1 augustus 1930 tot 16 maart 1966 (op non-actief tussen 6 juni 1935 en 29 juni 1937)
- buitengewoon hoogleraar technische industrieleer en warenkennis, R.K. Handels-Hogeschool te Tilburg, van september 1930 tot 6 juni 1935
- minister van Economische Zaken, van 6 juni 1935 tot 2 september 1935 (departement gesplitst)
- minister van Handel, Nijverheid en Scheepvaart, van 2 september 1935 tot 24 juni 1937
gevangenschap/internering
geïnterneerd gijzelaarskamp te Haaren
Nevenfuncties
- parttime leraar wiskunde, R.K. "Sint Willibrordus College" te Katwijk aan de Rijn
- lid Comité ter behartiging van de Limburgse industrie, vanaf 1930
- lid Staatscommissie voor het Spaarbekkenkrachtwerk in Zuid-Limburg (Staatscommissie-Van Hövell tot Westerflier), van december 1931 tot 1937
- lid curatorium bijzondere leerstoelen te Utrecht en Delft
- lid Commissie van Toezicht Gemeentelijke Hoogere Burgerschool te Maastricht, van 1933 tot 1936
- lid Raad van Commissarissen N.V. KEMA (Keuring van Electro-technische Materialen), tot juni 1935
- lid/voorzitter Raad van Commissarissen Koninklijke machinefabriek F.W. Braat, vanaf juli 1937 (nog in 1970)
- voorzitter Association international pour la Protection de la Propiète Industrielle, vanaf 1938
- lid bestuur Nijverheidsorganisatie TNO, omstreeks 1938
- voorzitter Stichting Nederlandse Kamer van Koophandel voor Duitsland, vanaf 1939 (nog in 1967)
- vicevoorzitter Raad van Commissarissen N.V. Stoomspinnerijen en -weverijen v/h S.J. Spanjaard te Borne, omstreeks 1938 (nog in 1941)
- lid Raad van Commissarissen N.V. Domaniale Mijn-Maatschappij, vanaf juni 1938
- lid/voorzittter Raad van Commissarissen industrie- en handelsonderneming N.V. "Wyers", omstreeks 1940 (nog in 1970)
- lid Raad van Commissarissen N.V. Twentsche Bank, omstreeks 1943 (nog in 1956)
- lid bestuur Plaatsingsbureau voor afgestudeerden der Katholieke Economische Hoogeschool, omstreeks 1946
- leider Nederlandse delegatie, Agence Interalliee des Reparations, van 1947 tot 1955
- lid Raad van Commissarissen N.V. Nederlandsche Spoorwegen, van april 1950 tot januari 1961
- lid Raad van Commissarissen N.V. tricotagefabrieken v/h "Frans Beeren & Zn." te Weert, vanaf oktober 1953 (nog in 1958)
- voorzitter commissie herziening octrooiverleningsprocedure, van 10 september 1954 tot september 1956
- lid Raad van Commissarissen Pintsch Bamag Nederland N.V. te Amsterdam, vanaf november 1956
- vicevoorzitter verzorgings-agentschap Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, van 1958 tot 1963
- voorzitter Kamer van Koophandel en Fabrieken voor Maastricht en Omstreken, omstreeks 1959
- vicevoorzitter Nederlands-Duitse Kamer van Koophandel, omstreeks 1959
- voorzitter districtskamer Nederlands-Duitse Kamer van Koophandel te 's-Gravenhage, omstreeks 1959
- lid hoofdcommissie voor de industrialisatie, omstreeks 1959
- lid Raad van Commissarissen N.V. De Wit's Textiel te Helmond, vanaf 1960
- voorzitter Raad van Commissarissen N.V. Nederlandsche Spoorwegen, van januari 1961 tot 1 januari 1967
- lid Raad van Commissarissen Koninklijke textielfabrieken "Nijverdal-Ten Cate", vanaf april 1961
- buitengewoon lid Octrooiraad, omstreeks 1961 (nog in 1967)
- lid Raad van Commissarissen Maatschappij voor Waschverwerking N.V. "Erdal" te Amersfoort, omstreeks 1961
- lid Raad van Commissarissen kunstzijdespinnerij N.V. "Nijma" te Nijmegen, vanaf oktober 1964
- lid Raad van Commissarissen Koninklijke Industriële Maatschappij Noury en Van der Lande, omstreeks 1966
- lid Raad van Commissarissen Holland Amerika Lijn
- lid Raad van Commissarissen Utrechtsche Hypotheekbank
- lid Raad van Commissarissen Koninklijke "Sphinx ceramique v/h Regout", omstreeks 1968
- lid Raad van Commissarissen N.V. Rubberfabriek "Vredestein", tot 1968
- lid Raad van Commissarissen textielbedrijf N.V. "Hatéma" te Helmond
- lid Raad van Commissarissen Machinefabriek Breda
- lid Raad van Commissarissen N.V. Amro-bank
- lid bestuur Stichting Reactor Centrum Nederland
- voorzitter ANVV (Algemene Nederlandse Vereniging voor Vreemdelingenverkeer)
comités van aanbeveling, erefuncties etc.
erevoorzitter Union Internationale d'Electrothermie
Opleiding
voortgezet onderwijs
- Progymnasium te Venlo
- h.b.s. te Rolduc, tot 1912
academische studie
- scheikunde (doctoraal), Technische Hogeschool te Delft, tot 19 januari 1917 (cum laude)
promotie
- technische wetenschappen, Technische Hogeschool te Delft, 28 september 1925 (cum laude)
postacademisch onderwijs
- studie Technische Hochschule te Charlottenburg, Berlijn
- studie "Imperial Institute", Londen University te Londen
eredoctoraten
- toegepaste wetenschappen, Katholieke Universiteit Leuven, 2 februari 1955
- eredoctoraat Technische Hogeschool te Aken
Activiteiten
als bewindspersoon (wetgeving)
- Bracht in 1935 de Wet op uitverkoop en opruiming winkelbedrijf tot stand. Voor het houden van een uitverkoop, opruimingsverkoop of voor tijdelijke aanbiedingen was voortaan een vergunning van de Kamer van Koophandel nodig. Er mochten alleen seizoens- en jaarsuitverkopen worden gehouden. Het wetsvoorstel was in 1935 ingediend door minister Verschuur.
- Bracht in 1936 de Wet tot oprichting van de N.V. Maatschappij voor Industrie-financiering tot stand. Hierdoor konden industrialisatieprojecten door de overheid medegefinancieerd worden.
- Bracht in 1936 de Prijsopdrijvings- en hamsterwet tot stand. Deze wet moest onverantwoorde prijsstijgingen of voorraadvorming in geval van oorlog of oorlogsgevaar voorkomen. Er kon een algemeen verbod tegen prijsopdrijving worden uitgevaardigd.
- Bracht in 1937 de Vestigingswet Kleinbedrijf tot stand. Deze wet voerde vestigingseisen in om zo de oprichting van weinig levensvatbare winkels tegen te gaan.
Wetenswaardigheden
algemeen
- Werd minister tegen de zin van de leiding van de RKSP
uit de privésfeer
- Met zijn proefschrift ontsloot hij een geheel nieuw veld van onderzoekingen in de organische chemie
- Onder zijn leiding werden fabrieken voor de bereiding van organische peroxyden in Cosswig en Buffalo gebouwd
- Bekleedde twee bijzondere leerstoelen voor leervak recht der industriële eigendom ingesteld aan de Technische Hogeschool in Delft en de Rijksuniversiteit Utrecht
- Richtte tijdens de Tweede Wereldoorlog de N.V. Samenwerkende Electriciteits-Produktiebedrijven op
- Werd in december 1944 samen met drie andere prominente Limburgers − op grond van hun vermeende Duitsvriendelijke houding – gearresteerd door de BS’er Van Kooten. Dit was vooral om protest te laten horen tegen plannen om de Binnenlandse Strijdkrachten hun arrestatiebevoegdheid te ontnemen. Werd na onderzoek weer vrijgelaten.
woonplaats(en)/adres(sen)
- Delft
- Deventer, omstreeks 1920
- Twello, Huize "Den Damhorst", omstreeks 1922
- Roermond, omstreeks 1927
- Maastricht, Prins Bisschopsingel 1, omstreeks 1955
- Breukelen, omstreeks december 1966
- Wassenaar
ridderorden
- Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 31 augustus 1937
- Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, 19 september 1964 (t.g.v. het 125-jarig bestaan van de Nederlandse Spoorwegen)
overige onderscheidingen en prijzen
- Grootofficier in de Huisorde van Oranje, 29 november 1963
- gouden erepenning provincie Limburg, 14 maart 1966
hobby's
- watersport
- filmen
- literatuur
rang(en) reserve-officier
- reserve-majoor voor speciale diensten Generale Staf, vanaf 3 augustus 1935
Publicaties van/over
lijst van publicaties
- "De constitutie der diacylperoxyden en hun beteekenis voor de synthese (dissertatie, 1925)
- artikelen in vele binnen- en buitenlandse tijdschriften; schrijver van diverse brochures
literatuur/documentatie
- G.M.J. Veldkamp (red.), "Prof.Dr.Ir. H.C.J.H. Gelissen, zeventig jaar, 15 mei 1965
- J.P. Gribling, "Het actieve leven van oud-minister Gelissen", Politiek Perspectief, maart/april 1975
- F. Geraerts, "Boven het maaiveld. 100 portretten van markante Limburgers uit de twintigste eeuw", (Weert, 1999), 115
- J.P. Gribling, "Gelissen, Henri Caspar Joseph Hubert (1895-1982)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel I, 175
- Persoonlijkheden in het Koninkrijk der Nederlanden in woord en beeld (1938)
- Wie is dat? 1938, 1956
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Rijswijk (Z.H.), 12 februari 1920
echtgeno(o)t(e)/partner
W.B.M. Roos, Wilhelmina Bernardina Martha (Willy)
kinderen
1 zoon en 2 dochters
vader
G.H.H. Gelissen, Gerardus Hubertus Henricus
geboorteplaats en/of -datum
Venlo, 4 oktober 1867
beroep vader
leraar wiskunde
moeder
M.C.H. Meuskens, Maria Catharina Hubertina
geboorteplaats en/of -datum
Venlo, 7 oktober 1861
