KVP
functie(s) in de periode 1946-1949: lid Tweede Kamer, minister
Personalia
voornamen (roepnaam)
Alexander Helenus Johannes Leopoldus (Alexander)
titulatuur en naam
A.H.J.L. Fiévez Alexander Helenus Johannes Leopoldus (Alexander)
geboorteplaats en -datum
Zutphen, 22 juni 1902
overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 30 april 1949
levensbeschouwing
Rooms-Katholiek
Partij/stroming
partij(en)
KVP (Katholieke Volkspartij), vanaf juli 1946
Hoofdfuncties/beroepen
- tweede luitenant der infanterie te Venlo, van 14 augustus 1922 tot 13 augustus 1926
- eerste luitenant der infanterie, van 14 augustus 1926 tot 25 maart 1938
- docent Militaire Gasschool te Utrecht, van 1926 tot 1931
- stafofficier toegevoegd aan de Generale Staf, van november 1934 tot november 1935
- hoofd Bureau Organisatie, hoofdkwartier van het veldleger, van 1935 tot 1940
- medewerker Defensieafwikkelingsbureau, vanaf 1940
- medewerker Distributiedienst
- chef Bureau Organisatie, militair kabinet van de minister van Oorlog, van 1945 tot 2 juli 1946
- minister van Marine ad interim, van 3 juli 1946 tot 7 augustus 1946
- minister van Oorlog, van 3 juli 1946 tot 7 augustus 1948
- minister van Marine ad interim, van 25 november 1947 tot 7 augustus 1948
- lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 27 juli 1948 tot 30 april 1949
gevangenschap/internering
- krijgsgevangene te Neurenberg, mei 1943
- krijgsgevangene te Stanislau, van 1943 tot januari 1944
- krijgsgevangene te Neu Brandenburg, van januari 1944 tot mei 1945
officiersrangen
- tweede luitenant der infanterie, van 1 september 1922 tot 1 september 1926
- eerste luitenant der infanterie, van 1 september 1926 tot 1 april 1938
- kapitein der infanterie, van 1 april 1938 tot augustus 1945
- majoor der Generale Staf, van augustus 1945 tot mei 1946
- (tijdelijk) luitenant-kolonel der Generale Staf, van mei 1946 tot 7 augustus 1948
- kolonel der Generale Staf b.d., 7 augustus 1948 (eervolg ontslag)
Partijpolitieke functies
overzicht
- vicefractievoorzitter KVP Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 17 augustus 1948 tot 30 april 1949
Nevenfuncties
- lid hoofdbestuur ARKO (Algemeene Roomsch-Katholieke Officierenvereeniging), van 1935 tot 1940
- lid hoofdbestuur ARKO (Algemeene Roomsch-Katholieke Officierenvereeniging), van februari 1945 tot 1949
afgeleide functies, presidia etc.
- lid commissie van voorbereiding voor de voorstellen tot Grondwetsherziening inzake Nederlands-Indië en het ontwerp-Unieverdrag (Commissie van Negen) (Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal), van september 1948 tot 30 april 1949
- lid parlementaire enquêtecommissie regeringsbeleid 1940-1945 (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van juli 1948 tot 30 april 1949
Opleiding
primair onderwijs
- Openbare lagere school te Zutphen, van 1908 tot 1914
voortgezet onderwijs
- h.b.s.-b, Openbare Hogere Burgerschool te Zutphen, van 1914 tot 1919
hoger beroepsonderwijs
- officiersopleiding KMA (Koninklijke Militaire Academie) te Breda, van 1919 tot 1922
- opleiding Hogere Krijgsschool te 's-Gravenhage, van november 1931 tot 1934
cursussen
- stafcursus in Engeland, 1946
Activiteiten
als parlementariër
- Was defensiespecialist van de KVP-Tweede Kamerfractie. Heeft als Kamerlid echter niet het woord gevoerd.
als bewindspersoon (beleidsmatig)
- Was als minister zowel verantwoordelijk voor de heropbouw van het Nederlandse leger als voor de uitzending van dienstplichtigen naar Nederlands-Indië. In december 1946 telde het leger bijna 120.000 manschappen, van wie er 47.000 waren uitgezonden.
als bewindspersoon (wetgeving)
- Bracht in 1947 een machtigingswetje (Wet dienstplichtvoorzieningen) tot stand, waardoor tijdelijk kon worden afgeweken van de Dienstplichtwet ten aanzien van de keuring (er zou ook psychologische keuring plaatsvinden), vrijstelling en ten aanzien van de bestemming van dienstplichtigen voor overzeese dienst. Het wetsvoorstel was in 1946 ingediend door minister Meynen. (195)
- Bracht in 1947 een wet (Stb. H 293) tot stand waardoor tijdelijk dienstplichtigen zonder hun toestemming overzee (Nederlands-Indië) konden worden gestuurd (385)
- Bracht in 1948 een algehele herziening van de Dienstplichtwet (Stb. I 221) tot stand, waardoor de opbouw van een groter staand leger mogelijk moest worden. De dienstplicht liep van het achttiende tot vijfentwintigste jaar. Er werd niet langer een jaarlijks contingent bepaald; in principe was iedereen dienstplichtig. De duur van de eerste oefening werd 12 tot 24 maanden, afhankelijk van de rang en het wapen. Voor de zeemacht was die duur 21 tot 24 maanden. Op grond van het drie-broederstelsel werd er vanaf de vierde broer vrijstelling verleend van dienstplicht. (669)
Wetenswaardigheden
algemeen
- Veroordeelde in 1946 de openbaarmaking door stafchef H.J. Kruls van een gesprek dat hij samen met vice-admiraal Helfrich met koningin Wilhelmina had om hun zorgen te uitten over de toestand in Nederlands-Indië
- Werd in 1948 genoemd als burgemeester van Utrecht
- Werd op 12 mei 1949 in de Tweede Kamer herdacht. Namens het kabinet sprak minister-president Drees.
uit de privésfeer
- Was hoofd van de geheime berichtendienst (radio) van de krijgsgevangene officieren in Neu Brandenburg
- Was als ambtenaar 1945-1946 nauw betrokken bij de heropbouw van het leger
- Was vanaf januari 1949 afwezig wegens ziekte
woonplaats(en)/adres(sen)
- Utrecht, tot november 1931
- 's-Gravenhage, Bachmanstraat 36, omstreeks 1948
ridderorden
Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 13 oktober 1948
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
- M.D. Bogaarts, "Fiévez, Alexander Helenus Johannes Leopoldus (1902-1949)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel V, 125
- M.D. Bogaarts, "De periode van het kabinet-Beel 1946-1948. Parlementaire Geschiedenis van Nederland na 1945", Band A (Nijmegen, 1989), p. 679 e.v.
- Wie is dat? 1948
Biografisch Woordenboek(en)
biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Mill, 14 juni 1928
echtgeno(o)t(e)/partner
C.G.H. Stokvis, Cornelia Gerardina Helena
kinderen
4 zoons en 1 dochter (en 1 jong-gestorven zoon)
vader
C.J.G. Fiévez, Casper Johannes Gerardus
geboorteplaats en/of -datum
Warnsveld, 25 januari 1870
beroep vader
apotheker-drogist
moeder
M.H.P. Scheeren, Maria Hubertina Paulina
geboorteplaats en/of -datum
Heerlen, 29 juni 1870
broers en zusters
1 zuster
beroep grootvader (vaderskant)
gemeenteontvanger
