RKSP, KVP
functie(s) in de periode 1929-1956: lid Eerste Kamer, minister
Personalia
voornamen (roepnaam)
Adrianus Cornelis
titulatuur en naam
A.C. de Bruijn Adrianus Cornelis
opmerkingen over de naam en/of titel
in de vakbond werd hij 'A.C.' genoemd
geboorteplaats en -datum
Utrecht, 5 november 1887
overlijdensplaats en -datum
's-Gravenhage, 19 september 1968
levensbeschouwing
Rooms-Katholiek
Partij/stroming
partij(en)
- RKSP (Roomsch-Katholieke Staatspartij), tot 22 december 1945
- KVP (Katholieke Volkspartij), vanaf 22 december 1945
Hoofdfuncties/beroepen
- metaalbewerker
- voorzitter propagandaclub, R.K. Metaalbewerkersbond te Amsterdam, van 1904 tot 1914
- secretaris R.K. Metaalbewerkersbond, van 1914 tot 1917
- voorzitter R.K. Metaalbewerkersbond, van 1917 tot 1918
- algemeen secretaris, Bureau voor de R.K. Vakorganisatie, van 1918 tot 1 januari 1925
- lid gemeenteraad van Utrecht, van 1 september 1919 tot 2 september 1923
- voorzitter RKWV (Roomsch-Katholiek Werkliedenverbond), van 1 januari 1925 tot 24 juli 1941 (ontstaan door fusie Bureau R.K. Vakorganisatie en Federatie der diocesane R.K. Volks- en Werkliedenbonden)
- lid Provinciale Staten van Utrecht, van 5 juli 1927 tot 17 september 1929
- lid Eerste Kamer der Staten-Generaal, van 17 september 1929 tot 2 september 1952
- voorzitter KAB (Katholieke Arbeiders Beweging), van mei 1945 tot 1 september 1952
- minister zonder portefeuille, minister voor Publiekrechtelijke Bedrijfsorganisatie, van 2 september 1952 tot 13 oktober 1956
gevangenschap/internering
geïnterneerd gijzelaarskamp te Sint-Michielsgestel, van 4 mei 1942 tot 30 mei 1942 (na 'gelijkschakeling' van de vakbeweging)
takenpakket (minister)
- Was als minister belast met: a. de zorg voor de bevordering van de totstandkoming van bedrijfslichamen, met name productschappen, hoofdbedrijfschappen en bedrijfschappen. Die taak omvatte tevens de samenstelling en inrichtingen van deze lichamen; b. de zorg voor de bevordering van de productiviteit van het gehele Nederlandse bedrijfsleven; c. de zorg voor de bezitsvorming; d. in overleg met de minister van Economische Zaken een deel van de bemoeiingen met concrete kartelvraagstukken
Partijpolitieke functies
overzicht
- lid dagelijks en partijbestuur RKSP, van 1926 tot 1939
- lid dagelijks bestuur en partijbestuur van de KVP, van 1946 tot 1952
Nevenfuncties
- medewerker diverse vakbondsbladen
- lid Hoge Raad van Arbeid, van 1920 tot 1940
- lid Centrale Commissie van Bijstand voor de Arbeidsbemiddeling, omstreeks 1920 en nog in 1928
- curator Emigratie Centrale Holland, vanaf 1924
- lid comité oprichting gedenkteken voor Mgr. Ariëns, 1928
- lid Kerncommissie-Middenstand, Bedrijfsradenwet, omstreeks 1938
- lid Permanente Commissie der Rijksverzekeringsbank, omstreeks 1938
- lid Nationale Advies Commissie (adviescollege voor de samenstelling van de Voorlopige Staten-Generaal), van 20 juli 1945 tot november 1945
- lid Centrale Zuiveringsraad voor het bedrijfsleven, vanaf november 1945
- lid Stichting van de Arbeid, van 1945 tot 2 september 1952
- lid Raad van Toezicht Rijksverzekeringsbank, omstreeks 1946
- lid bestuur Sint Radboudstichting, van 1946 tot 1952
- lid commissie inzake PBO (commissie-Van de Ven), van 24 januari 1947 tot 1 maart 1948
- lid SER (Sociaal-Economische Raad), van juli 1950 tot 2 september 1952
- lid bestuur ICV (Internationaal Christelijk Vakverbond)
- lid adviesraad militaire produktie, van maart 1951 tot september 1952
Opleiding
voortgezet onderwijs
- Ambachtsschool te Amsterdam: metaalbewerking
cursussen
- opleiding koperbankwerker te Elberfeld en Bremen
- cursussen sociaal werk, KAB
Activiteiten
als parlementariër
- Sprak in de Eerste Kamer over uiteenlopende zaken, zoals sociale zaken, landbouw, defensie, onderwijs en financiën
- In 1936 nam de Eerste Kamer een door hem ingediende motie aan over het afzien van standaardlonen bij de bepaling van de werklozensteun en over opschorting van de huurbijdragebeschikking voor werklozen. De motie kreeg steun van RKSP, SDAP, VDB (m.u.v. Otten) en de NSB.
opvallend stemgedrag
- Behoorde in 1932 tot de drie leden van zijn fractie die tegen een wetsvoorstel stemden over verlaging van uitkeringen aan gemeenten en provincies, ten einde tot salarisverlaging van hun ambtenaren te komen
- Behoorde in 1932 tot de minderheid van zijn fractie die tegen wetsvoorstellen inzake korting op jaarwedden van de leden van de Raad van State en inzake korting op uitkeringen stemde
- Behoorde in 1932 tot de kleine meerderheid van zijn fractie die vóór de (verworpen) ontwerp-Pachtwetten stemde
- In 1933 stemden hij en Andriessen als enigen van hun fractie tegen een wetsvoorstel over korting op pensioenen van voormalige Indische ambtenaren
- Behoorde in 1934 tot de vijf leden van zijn fractie die vóór het wetsvoorstel stemden over heffing van een belasting naar het vermogen van instellingen van de dode hand
- Behoorde in 1934 tot de vier leden van zijn fractie die tegen een wetsontwerp inzake invoering van de loonbelasting in Nederlands-Indië stemden
- In 1936 stemden hij en Nivard als enigen van hun fractie tegen een wetsvoorstel tot wijziging van de Pensioenwet voor Spoorwegambtenaren
- In 1937 stemden hij en Nivard als enigen van hun fractie tegen een wetsvoorstel over herberekening van Indische pensioenen
als bewindspersoon (beleidsmatig)
- Bracht in 1953, als bijlage bij de begroting van Economische Zaken, de tweede Productiviteitsnota uit
- Stelde bij Besluit van 14 februari 1954 het Landbouwschap in, dat als Bedrijfsschap voor de gehele landbouwsector een regulerende taak kreeg.
als bewindspersoon (wetgeving)
- Bracht in 1954, 1955 en 1956 diverse wetten tot stand over de instelling van productschappen, zoals voor de zuivel, voor vee en vlees, groenten en fruit, gedistilleerde dranken, bier, akkerbouwproducten, pluimvee en eieren, en vis en visproducten. De wetten regelden de samenstelling van het bestuur van de productschappen en de taken die zij hadden, zoals het uitvaardigen van verordeningen.
Wetenswaardigheden
algemeen
- Mede-initiatiefnemer van de Stichting van de Arbeid
- Mede-initiatiefnemer van de Raad van Vakcentrale
- Zijn taakomschrijving werd geregeld in een K.B. van 25 september 1952 (Stb. 480) en in wet naar aanleiding van dit K.B. Zo werd geregeld dat hij medeverantwoordelijk was voor benoemingen in de SER.
- Van zijn plannen om in allerlei sectoren publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie in te voeren, kwam vrijwel niets terecht. De p.b.o. bleef daardoor grotendeels beperkt tot de landbouw.
- Dreigde meer dan eens met de oprichting van een katholieke arbeiderspartij, onder andere tijdens conflict met F. J. F. M. Duijnstee over de koers van de KVP in 1951
uit de privésfeer
- Ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan van de KAB in 1947 werd het nieuwe studie- en conferentieoord van die organisatie naar hem genoemd
verkiezingen
- In 1929, 1935, 1937, 1946 en 1948 gekozen door Groep I: Noord-Brabant, Zeeland, Utrecht en Limburg
woonplaats(en)/adres(sen)
- Utrecht, Adelaarstraat 59, omstreeks 1931 (nog in 1933)
- Utrecht, Prof. Ritzema Boslaan 74, omstreeks 1939 (nog in 1955)
- Noorden (Z.H.), vanaf 1956
ridderorden
- Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau, 10 januari 1950 (i.v.m. 25-jarig voorzitterschap)
- Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau, 21 november 1956
verenigingen, sociëteiten, genootschappen etc.
- lid Nederlandse R.K. Metaalbewerkersbond, vanaf 1908
- lid Nederlandse Unie, 1940
Publicaties van/over
literatuur/documentatie
- J. Bosmans, "Bruijn, Adrianus Cornelis de (1887-1968)", in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel I, 101
- J. Roes, "Bruijn, Adrianus Cornelis de", in: Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland, deel III, 23
Biografisch Woordenboek(en)
- biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van Nederland
- biografie opgenomen in het Biografisch Woordenboek van het Socialisme en de Arbeidersbeweging in Nederland
Familie/gezin
huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Amsterdam, 21 november 1912
echtgeno(o)t(e)/partner
G.M. van Hees, Geertruida Maria
kinderen
5 zoons en 3 dochters
vader
H.G. de Bruijn, Hendricus Gerardus
geboorteplaats en/of -datum
Utrecht, 15 augustus 1836
beroep vader
metselaar
moeder
J. Faber, Jansje
geboorteplaats en/of -datum
Utrecht, 25 april 1845
